Գիտնականները Հնդկաստանում հայտնաբերել են ապար, որն, ամենայն հավանականությամբ, պարունակում է Երկրի վրա միկրոբային կյանքի ամենահին վկայություններից մի քանիսը։ Հետազոտության արդյունքները հրապարակվել են Proceedings of the National Academy of Sciences ամսագրում։
Խոսքը ածխածնով հարուստ շերտավոր կայծքարային գոյացման մասին է՝ երկրաբանական շերտի, որի տարիքը գնահատվում է մոտ 3,5 միլիարդ տարի։ Հետազոտողները ապարում հայտնաբերել են նշաններ, որոնք կարող են վկայել հնագույն միկրոբային համայնքների գոյության մասին։
Երկիրը մոտ 4,5 միլիարդ տարեկան է, ուստի գիտնականները վաղուց փորձում են պարզել, թե երբ և ինչպես է դրա վրա առաջացել կյանքը։ Սակայն ամենահին վկայությունները ուսումնասիրելը հեշտ չէ. միլիարդավոր տարիների ընթացքում ապարները ենթարկվել են տաքացման, դեֆորմացիայի և քիմիական փոփոխությունների, որոնք կարող էին ոչնչացնել կամ փոխել սկզբնական կենսաբանական հետքերը։
Հետազոտողներն այս շերտն ուսումնասիրել են Հնդկաստանի արևելքում գտնվող Սինգհբհումի կրատոնում։ Ապարում հայտնաբերվել են սիլիցիումի երկօքսիդի և ածխածնային նյութի բարակ հերթագայվող շերտեր, որոնք հիշեցնում են միկրոբային գորգերի մնացորդներ՝ հնագույն միկրոօրգանիզմների բազմաշերտ համայնքներ, հիմնականում բակտերիաներ և արխեաներ։
Ապարի տարիքը որոշվել է մոտ 3,497 միլիարդ տարի՝ ցիրկոնների ուրանի-կապարի թվագրման միջոցով։ Լրացուցիչ գիտնականներն ուսումնասիրել են ածխածնի իզոտոպների հարաբերակցությունը և ածխածնային նյութի կառուցվածքը՝ ռամանյան սպեկտրոսկոպիայի օգնությամբ։
Ածխածնի իզոտոպների հարաբերակցությունը բնորոշ է եղել կենսաբանական գործընթացներին, իսկ վերլուծությունը ցույց է տվել կերոգենի առկայություն՝ պինդ օրգանական նյութ, որը հանդիպում է նստվածքային ապարներում։
Հետազոտության հեղինակների կարծիքով, ստացված տվյալների ամբողջությունը վկայում է ածխածնի կենսաբանական ծագման մասին։ Եթե եզրակացությունները հաստատվեն, հայտնաբերված ապարը կարող է դառնալ ամենահին անմիջականորեն թվագրված ապարը՝ հավաստի կենսաբանական հետքով։
Միևնույն ժամանակ գիտնականները շեշտում են, որ արդյունքը պահանջում է անկախ ստուգում։ Այլ հետազոտողներ դեռ պետք է հաստատեն, որ հայտնաբերված ցիրկոններն իսկապես թույլ են տալիս թվագրել ապարի ձևավորման պահը, իսկ բացահայտված քիմիական առանձնահատկությունները ունեն հենց կենսաբանական, ոչ թե երկրաբանական ծագում։