Ոսկին հազարամյակներ շարունակ համարվել է հարստության, կայունության և ֆինանսական անվտանգության խորհրդանիշ։ Չնայած ժամանակակից ֆինանսական համակարգի զարգացմանը՝ աշխարհի կենտրոնական բանկերը շարունակում են մեծ ծավալներով ոսկի պահել իրենց պահուստներում՝ այն դիտարկելով որպես ռազմավարական ակտիվ և տնտեսական անորոշությունների դեմ պաշտպանության միջոց։
Վերջին տարիներին աշխարհաքաղաքական լարվածության, բարձր գնաճի և ֆինանսական շուկաների տատանումների ֆոնին բազմաթիվ երկրներ շարունակել են ավելացնել իրենց ոսկու պաշարները։
1. ԱՄՆ
ԱՄՆ-ն աշխարհի ամենամեծ ոսկու պաշտոնական պահուստն ունեցող երկիրն է։ Երկրի կենտրոնական բանկի և գանձապետարանի պահուստներում գտնվում է ավելի քան 8 100 տոննա ոսկի, ինչը զգալիորեն գերազանցում է մյուս երկրների ցուցանիշները։
ԱՄՆ-ի ոսկու զգալի մասը պահվում է Ֆորտ Նոքսի պահեստում, ինչպես նաև Նյու Յորքի և Դենվերի հատուկ պահոցներում։
2. Գերմանիա
Գերմանիան Եվրոպայում ամենամեծ ոսկու պահուստ ունեցող երկիրն է՝ ունենալով ավելի քան 3 300 տոննա ոսկի։
Վերջին տարիներին Գերմանիայի Դաշնային բանկը զգալի քանակությամբ ոսկի է վերադարձրել արտասահմանյան պահոցներից՝ մեծացնելով երկրի ներսում պահվող պաշարները։
3. Իտալիա
Իտալիայի կենտրոնական բանկը տնօրինում է շուրջ 2 450 տոննա ոսկի։ Չնայած երկրի պետական պարտքի բարձր մակարդակին՝ ոսկու մեծ պաշարը համարվում է ֆինանսական կայունության կարևոր գործոն։
4. Ֆրանսիա
Ֆրանսիան ևս աշխարհի խոշորագույն ոսկու սեփականատերերից է։ Երկրի պաշտոնական պահուստները կազմում են ավելի քան 2 400 տոննա։
Ֆրանսիայի կենտրոնական բանկը երկար տարիներ պահպանել է իր ոսկու պաշարները՝ գրեթե առանց խոշոր վաճառքների։
5. Ռուսաստան
Ռուսաստանը վերջին երկու տասնամյակում զգալիորեն ավելացրել է իր ոսկու պահուստները։ Այսօր երկրի պաշտոնական պաշարները գերազանցում են 2 300 տոննան։
Փորձագետների կարծիքով՝ Ռուսաստանը ոսկու գնումները մեծացրել է՝ նպատակ ունենալով նվազեցնել կախվածությունը օտարերկրյա արժույթներից։
6. Չինաստան
Չինաստանը շարունակում է ակտիվորեն համալրել իր ոսկու պահուստները։ Ժողովրդական բանկը պարբերաբար հայտարարում է նոր գնումների մասին, իսկ երկրի պաշտոնական պաշարները գերազանցում են 2 200 տոննան։
Շատ վերլուծաբաններ կարծում են, որ Չինաստանը երկարաժամկետ ռազմավարություն է իրականացնում՝ ամրապնդելով ազգային ֆինանսական անվտանգությունը։
7. Շվեյցարիա
Չնայած փոքր տարածքին՝ Շվեյցարիան աշխարհի խոշորագույն ոսկու պահուստ ունեցող երկրների շարքում է։ Երկրի ֆինանսական համակարգը և բանկային ոլորտը պատմականորեն սերտ կապ ունեն թանկարժեք մետաղների միջազգային շուկայի հետ։
8. Հնդկաստան
Հնդկաստանի կենտրոնական բանկը վերջին տարիներին զգալիորեն մեծացրել է ոսկու գնումները։ Բացի պետական պահուստներից, Հնդկաստանը նաև աշխարհի ամենախոշոր ոսկի սպառող երկրներից է՝ շնորհիվ բնակչության բարձր պահանջարկի։
9. Ճապոնիա
Ճապոնիան պահպանում է զգալի ոսկու պաշարներ՝ դրանք դիտարկելով որպես ազգային պահուստների կարևոր բաղադրիչ և ֆինանսական կայունության երաշխիք։
10. Թուրքիա
Վերջին տարիներին Թուրքիան դարձել է ոսկու ամենաակտիվ գնորդներից մեկը։ Երկրի կենտրոնական բանկը շարունակաբար ավելացնում է իր պահուստները՝ նպատակ ունենալով ամրապնդել ֆինանսական համակարգը և նվազեցնել արտաքին ռիսկերի ազդեցությունը։
Ինչո՞ւ են երկրները մեծացնում ոսկու պահուստները
Ոսկին համարվում է ամենահուսալի պահուստային ակտիվներից մեկը։ Տնտեսական և քաղաքական ճգնաժամերի ժամանակ այն հաճախ պահպանում է իր արժեքը, ինչի շնորհիվ կենտրոնական բանկերը շարունակում են մեծացնել իրենց պահուստները։
Հիմնական պատճառներն են.
- ֆինանսական կայունության ապահովումը,
- ազգային պահուստների դիվերսիֆիկացումը,
- գնաճից պաշտպանությունը,
- ազգային արժույթի նկատմամբ վստահության ամրապնդումը,
- աշխարհաքաղաքական ռիսկերի նվազեցումը։
Ոսկու դերը համաշխարհային տնտեսությունում
Վերլուծաբանների գնահատմամբ՝ ոսկին շարունակում է մնալ համաշխարհային ֆինանսական համակարգի կարևորագույն ակտիվներից մեկը։ Թեև այսօր միջազգային վճարումները հիմնականում իրականացվում են արժույթներով, ոսկին շարունակում է ծառայել որպես «անվտանգ ապաստան» տնտեսական անորոշության ժամանակ։
Կենտրոնական բանկերի կողմից ոսկու ակտիվ գնումները վկայում են, որ թանկարժեք մետաղը դեռ երկար ժամանակ կպահպանի իր ռազմավարական նշանակությունը համաշխարհային տնտեսության և ֆինանսական շուկաների համար։