Հունգարիայի խորհրդարանն Անդրաշ Բակային ընտրել է երկրի նախագահ

Հունգարիայի խորհրդարանը երեքշաբթի արտահերթ նիստում երկրի նախագահ է ընտրել Անդրաշ Բակային՝ Գերագույն դատարանի նախկին նախագահին։ 73-ամյա իրավաբան գիտնականի օգտին գաղտնի քվեարկությամբ քվեարկել է 140 պատգամավոր, վեցը դեմ են հանդես եկել, ձեռնպահներ չեն եղել։ Պաշտոնապես Բական կստանձնի պաշտոնը օգոստոսի 19-ին, հայտնում է Telex-ը։

Իշխող «Ֆիդես» կուսակցությունն ու Քրիստոնեա-դեմոկրատական ժողովրդական կուսակցությունն ավելի վաղ հայտարարել էին, որ չեն մասնակցելու պետության նոր ղեկավարի ընտրությանը։ Փոխարենը այդ կուսակցությունների պատգամավորները մասնակցել են Տատայում 1956 թվականի հեղափոխության զոհերի հուշարձանին ծաղկեպսակներ դնելու արարողությանը։

Բակայի թեկնածությունն առաջադրել է «Տիսա» կուսակցությունը։ Դրա առաջնորդ Պետեր Մադյարը շաբաթ օրը հայտարարել է առաջադրման մասին։ Որոշումն ընդունվել է մի քանի շաբաթ տևած քննարկումներից և խորհրդակցություններից հետո․ «Տիսայի» ղեկավարությունը քննարկել է տասը թեկնածություն, ապա խմբակցությանը ներկայացրել երեք հավակնորդի։ Արդյունքում գաղտնի քվեարկությամբ ընտրվել է Բական։

Նոր նախագահի ընտրությանը նախորդել է երկարատև քաղաքական առճակատումը նրա նախորդի՝ Թամաշ Շույոկի շուրջ։ Ապրիլին «Տիսայի» կառավարության իշխանության գալուց հետո կուսակցությունը հայտարարել է նրա պաշտոնից հեռանալու անհրաժեշտության մասին։ Շույոկը հրաժարվել է կամավոր հրաժարական տալ և հայտարարել է, որ հարցը պետք է լուծվի սահմանադրական ընթացակարգերին համապատասխան։

Հուլիսին խորհրդարանը, որտեղ «Տիսան» մեծամասնություն ունի, ընդունել է Հիմնական օրենքի 17-րդ փոփոխությունը, որը հնարավորություն է տվել դադարեցնել գործող նախագահի լիազորությունները։ Փոփոխությունն ուժի մեջ մտնելուց հետո Շույոկը ստորագրել է համապատասխան փաստաթուղթը, և նրա լիազորությունները դադարեցվել են։ Ժամանակավորապես նախագահի պարտականությունները կատարել է խորհրդարանի նախագահ Ագնեշ Ֆորսթհոֆֆերը։

Դրանից հետո սկսվել են խորհրդակցություններ պետության նոր ղեկավարի թեկնածության շուրջ։ Քննարկվող հավակնորդների թվում եղել է նաև հայտնի շախմատիստուհի Յուդիտ Պոլգարը, սակայն նա հրաժարվել է առաջարկից՝ հայտարարելով, որ իրեն պատրաստ չի համարում պատմական պատասխանատվություն ստանձնել՝ միավորելու համար պառակտված երկիրը։ Ավելի ուշ Մադյարը հանդիպել է նաև պատմաբան Իգնաց Ռոմշիչի, փաստաբան Բոտոնդ Ֆյուլյոպի և Անդրաշ Բակայի հետ։

Բական հայտնի է որպես մարդու իրավունքների և փոքրամասնությունների իրավունքների հարցերի մասնագետ։ 2011 թվականին նա ժամանակից շուտ լքել է Գերագույն դատարանի նախագահի պաշտոնը՝ Վիկտոր Օրբանի կառավարության՝ դատական համակարգի բարեփոխման ծրագրերի հրապարակային քննադատությունից հետո։

Անդրաշ Բական ծնվել է 1952 թվականին Բուդապեշտում։ 1978 թվականին ավարտել է Բուդապեշտի Լորանդ Էտվյոշի անվան համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը։ Ավելի քան 20 տարի աշխատել է Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիայի Պետական իրավունքի և իրավագիտության ինստիտուտում որպես գիտաշխատող, ավելի ուշ ղեկավարել է Պետական վարչարարության քոլեջը։

1991-2008 թվականներին Բական երկու ժամկետ եղել է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի դատավոր։ 2016 թվականին Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը վճռել է, որ նրա՝ Գերագույն դատարանի նախագահի պաշտոնից վաղաժամ հեռացումը կապված էր իր հրապարակային քննադատության հետ այն փոփոխությունների վերաբերյալ, որոնք կարող էին ազդել Հունգարիայի դատական համակարգի անկախության վրա։

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *