Վերջին տարիներին Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիություն ստանալու դիմումների քանակն էականորեն ավելացել է։ Այսօր կայացած մամուլի ասուլիսի ժամանակ այս մասին հայտնել է ՀՀ ներքին գործերի նախարարի տեղակալի ժամանակավոր պաշտոնակատար Արմեն Ղազարյանը՝ նշելով, որ քաղաքացիություն ստանալու գործընթացը հաճախ օգտագործվում է պարզապես որպես ճամփորդական փաստաթուղթ ձեռք բերելու գործիք։
Ռեկորդային ցուցանիշներ և պատճառները
Ըստ ՆԳ նախարարի տեղակալի ժամանակավոր պաշտոնակատարի ներկայացրած տվյալների՝ դիմումների աճը կտրուկ ընդգծվել է հատկապես վերջին տարիներին․
2025 թվականին ՀՀ քաղաքացիություն ստանալու դիմումների քանակը գերազանցել է 32 հազարը, ինչը Հայաստանի պատմության ընթացքում բացարձակ ռեկորդ է։
Նախորդ 2 տարիներին ցուցանիշը գերազանցել է 20 հազարը։
Մինչ այդ տարեկան միջին ցուցանիշը կազմում էր 7–8 հազար դիմում։
Արմեն Ղազարյանի խոսքով՝ այս կտրուկ աճը պայմանավորված է արտաքին իրադարձություններով, մասնավորապես՝ Ուկրաինայում ընթացող ռազմական գործողություններով և Ռուսաստանի քաղաքացիների նկատմամբ կիրառվող ճամփորդական սահմանափակումներով։ Դիմողների մեծ մասը Ռուսաստանի ազգությամբ հայ քաղաքացիներ են։
«Եթե նայենք, թե ազգությամբ հայերի համար քաղաքացիություն ձեռք բերելու ինչպիսի պահանջներ ունի Հայաստանը, ապա դրանք, ըստ էության, զրոյական են։ Գոյություն ունեցող դժվարությունները միայն վարչարարական և թղթաբանական բնույթի են»,- ընդգծել է Ղազարյանը՝ հավելելով, որ պետության կողմից պահանջների բացակայությունը մասնագիտական տեսանկյունից խնդրահարույց է։
Օրենսդրական բացերն ու սպասվող փոփոխությունները
ՆԳՆ ներկայացուցիչը մատնանշել է քաղաքացիության ինստիտուտի հետ կապված ևս մեկ կարևոր խնդիր․ գործող օրենսդրությամբ անձը, ով դադարեցնում է ՀՀ քաղաքացիությունը, հնարավորություն ունի անմիջապես դիմել այն վերականգնելու համար։
Ղազարյանի համոզմամբ՝ սա տրամաբանական չէ, քանի որ քաղաքացիության դադարեցումը պետության հետ սոցիալական պայմանագրի խզում է։ Նա հատկապես անդրադարձել է անչափահասների, մասնավորապես՝ արական սեռի անչափահասների քաղաքացիության դադարեցման դեպքերին, որոնք հաճախ այլ դրդապատճառներ ունեն։
Ամփոփելով խոսքը՝ Արմեն Ղազարյանը տեղեկացրել է, որ քաղաքացիության ինստիտուտի արժևորման և առկա բացերի հասցեագրման նպատակով առաջիկայում կներկայացվի համապատասխան օրենսդրական փոփոխությունների նախագիծ։ Այս գործընթացը նաև փոխկապակցված է Եվրոպական Միության հետ վիզաների ազատականացման գործողությունների ծրագրի հետ։