Category: Civic.am

Ցավոք, բոլոր հարցերը չէ, որ լուծված են. Բաքվում դեռ կան պահվող հայ անձինք. Միրզոյան

Ցավոք, բոլոր հարցերը չէ, որ լուծված են. Բաքվում դեռ կան պահվող հայ անձինք. Միրզոյան

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի գլխավորությամբ տեղի է ունեցել Հայաստանի Հանրապետության վարչապետին կից Գիտության և տեխնոլոգիաների զարգացման խորհրդի հինգերորդ նիստը:

Օրակարգի շրջանակում ներկայացվել են Կիսահաղորդչային արդյունաբերության զարգացման, Ռոբոտատեխնիկայի և Արհեստական բանականության զարգացման պետական ծրագրերի նախագծերը, Բարձր տեխնոլոգիաների ոլորտի զարգացման ռազմավարական ծրագրի նախագիծը և Վարչապետին կից Հայաստանի գիտության և տեխնոլոգիաների զարգացման խորհրդի հետագա գործունեության վերաբերյալ նախագիծը:

Մինչ օրակարգային հարցերի ներկայացումը, Ազգային ժողովի նախագահի տեղակալ Հակոբ Արշակյանն իր ներածական խոսքում նշել է, որ օգոստոսի 8-ին Հայաստանի և ԱՄՆ-ի միջև կնքված համաձայնագրի շրջանակում, որտեղ ներառված են նաև ռոբոտաշինության, արհեստական բանականության և կիրահաղորդիչների ուղղությամբ Հայաստանի և ԱՄՆ միջև համագործակցության կետերը, նոր հնարավորություններ են ստեղծվել Հայաստանում այս ոլորտների զարգացման համար և ներկայացվող երկու նախագծերը հենց կիսահաղորդիչների, արհեստական բանականության ու ռոբոտաշինության վերաբերյալ են։ Նրա խոսքով՝ այս նախագծերը աշխատանքային խմբերի, մասնավոր գործընկերների, ինչպես նաև Նորարարության հայկական հիմնադրամի համագործակցությամբ ծավալուն աշխատանքի արդյունքն են:

Նորարարության հայկական հիմնադրամի տնօրեն Անահիտ Սարգսյանը մանրամասներ է ներկայացրել Կիսահաղորդչային արդյունաբերության զարգացման պետական ծրագրի նախագծի վերաբերյալ: Նախ անդրադարձ է կատարվել կիսահաղորդիչների ոլորտի գլոբալ նկարագրին, ընդգծվել, որ արհեստական բանականությունն աննախադեպ արագությամբ ընդլայնում է ոլորտի տնտեսական ազդեցությունը: Մանրամասներ են ներկայացվել Հայաստանում գործող կիսահաղորդիչների ԳՀՓՄ (R&D) կենտրոնների, Հայաստանի կիսահաղորդչային դիրքավորման, կրթության և ենթակառուցվածքների զարգացման վերաբերյալ: Անահիտ Սարգսյանն անդրադարձել է 2032թ. Հայաստանի կիսահաղորդիչների ճարտարագիտական էկոհամակարգի զարգացման տեսլականին և այս համատեքստում ընդգծել մարդկային կապիտալի զարգացման ու տնտեսական ազդեցության հեռանկարները:

ARCS.ai խորհրդի փոխնախագահ Կարեն Էգուիազարյանը մանրամասներ է ներկայացրել Ռոբոտատեխնիկայի և արհեստական բանականության զարգացման պետական ծրագրի նախագծի վերաբերյալ, անդրադարձ կատարել ժամանակակից տեխնոլոգիական մրցավազքում ռոբոտիկայի և արհեստական բանականության որոշիչ դերակատարմանը և Հայաստանում առկա ենթակառուցվածքների զարգացման հնարավորություններին: Զեկուցողը ներկայացրել է տաղանդների ներգրավվման, կրթական և հետազոտական առաջնահերթ ուղղություններով անելիքները, էկոհամակարգի ձևավորման ու տնտեսական ազդեցության հեռանկարները:

Բարձր տեխնոլոգիական արդյունաբերության նախարարի տեղակալ Ռուբեն Սիմոնյանն իր հերթին նշել է, որ ինչպես ներկայացրել էր նախորդ նիստում, բարձր տեխնոլոգիաների ոլորտի զարգացման ռազմավարական ծրագրի նախագծի հետ կապված աշխատանքները շարունակվում են և այս ժամանակահատվածում իրականացվել են գործողությունների ծրագրի մշակման հետ կապված աշխատանքները: Ըստ այդմ՝ իրականացվում են Կառավարության և շահագրգիռ կողմերի հետ ռազմավարական թիրախների վերջնականացման, հանրային շահագրգիռ կողմերի հետ հենասյունային մակարդակի միջոցառումների վավերացման աշխատանքները, խորհրդակցություններ են անցկացվում տեխնոլոգիական և ակադեմիական համայնքի հետ՝ իրագործելիության վերաբերյալ, Հայաստանի ռազմավարական ուղղությունների հետ համապատասխանեցման ուղղությամբ։ Ընդգծվել է, որ ռազմավարական ծրագիրը կենտրոնանում է երկու ուղղությունների վրա՝ ԱԲ ինժեներիա և խելացի թվային համակարգեր և Deep-Tech ինժեներիա, նախատիպավորում և ներկառուցված համակարգեր՝ որպես բարձր տեխնոլոգիական էկոհամակարգի զարգացման հիմնական հենասյուներ և առաջնահերթ ոլորտներում համակարգված աճի հիմք:

Ազգային ժողովի նախագահի տեղակալ Հակոբ Արշակյանը ներկայացրել է Վարչապետին կից Հայաստանի գիտության և տեխնոլոգիաների զարգացման խորհրդի հետագա գործունեության վերաբերյալ նախագիծը, անդրադարձել խորհրդի կազմի համալրման հարցին:

Ներկայացված նախագծերի շուրջ խորհրդի անդամները ներկայացրել են իրենց դիտարկումներն ու առաջարկությունները: Ընդգծվել է Կառավարության կողմից իրականացվող և նախատեսվող ծրագրերի հետ նախագծերի համադրության կարևորությունը՝ վերջինների առավել արդյունավետ իրականացման տեսանկյունից:

Ամփոփելով քննարկումները և ընդգծելով բարձր տեխնոլոգիաների միջոցով տնտեսական փոխակերպման կարևորությունը՝ վարչապետը հանձնարարել է պատասխանատուներին ներկայացված նախագծերի շրջանակում աշխատանքային քննարկումներ կազմակերպել և ներկայացնել դրանց իրականացման ինստիտուցիոնալ մեխանիզմները:

ԱԺ առողջապահության հարցերի մշտական հանձնաժողովը ապրիլի 10-ին անցկացրել է «Առողջության համընդհանուր ապահովագրության համակարգի ներդրման 100 օրը» թեմայով աշխատանքային քննարկում։

Հանձնաժողովի նախագահ Վանիկ Օհանյանը կարևորել է համակարգի ներդրումը՝ այն գնահատելով որպես պատմական և անհրաժեշտ քայլ, որը միտված է բնակչության կյանքի որակի բարելավմանը։

ՀՀ առողջապահության նախարար Անահիտ Ավանեսյանը ներկայացրել է համակարգի ներդրումից հետո առաջին երեք ամիսների տվյալները։ Նա հիշեցրել է, որ «Առողջության համընդհանուր ապահովագրության մասին» օրենքը ուժի մեջ է մտել 2025 թվականի դեկտեմբերի 25-ից, իսկ 2026 թվականի հունվարի 1-ից մեկնարկել է համակարգի փուլային ներդրումը։

Նախարարի խոսքով՝ համակարգի շահառուների թիվը հասել է 1 միլիոն 700 հազարի՝ գերազանցելով նախնական կանխատեսումները։ Նրա պարզաբանմամբ՝ աճը պայմանավորված է նաև աշխատաշուկայում գրանցված տեղաշարժերով, մասնավորապես՝ մինչև 200 հազար դրամ աշխատավարձ ստացող քաղաքացիների մի մասի անցումով ավելի բարձր վարձատրության խմբեր։

Եռամսյակի ընթացքում համակարգի շրջանակում ծառայություններ է ստացել 614 հազար 226 շահառու, որոնց մեծ մասը 65 և բարձր տարիքի քաղաքացիներ են։ Միայն մարտ ամսին պետպատվերի շրջանակում առաջին անգամ սպասարկվել է 67 979 քաղաքացի (փետրվարին՝ 42 հազար, հունվարին՝ 16 հազար)։

Ներկայացված տվյալների համաձայն՝

• 
  իրականացվել է շուրջ 68 հազար վիրահատություն,
• 
  կատարվել է 1 միլիոն 386 հազար ամբուլատոր հետազոտություն,
• 
  դուրս է գրվել 458 հազար դեղատոմս։

Համակարգում ներկայում ներառված է շուրջ 2400 ծառայություն, և նախատեսվում է դրա հետագա լրամշակում՝ հիմնվելով կուտակվող տվյալների վրա՝ առանց կտրուկ փոփոխությունների։

Ծառայություններից օգտվածների 58 տոկոսը կանայք են, 42 տոկոսը՝ տղամարդիկ։ 0–18 տարեկան 646 հազար շահառուներից համակարգի ծառայություններից օգտվել է 28 տոկոսը։

Նախարարն ընդգծել է, որ իրականացված ակտուարական հաշվարկները ցույց են տալիս համակարգի ֆինանսական հավասարակշռությունը՝ մուտքերի և ծախսերի միջև։

Նա նաև նշել է, որ հիվանդանոցային համակարգում հերթերը հիմնականում վերացել են, և քաղաքացիները կարող են անհրաժեշտ ծառայությունները ստանալ 2–3 շաբաթվա ընթացքում։

Անահիտ Ավանեսյանը կարևորել է նաև բժշկական հաստատություններում անհարկի ծառայությունների բացառումը՝ բարձրացնելով համակարգի արդյունավետությունը։

Ապրիլի 19-ին ավտոերթով նշում ենք Հյուսիս-հարավի Գյումրի տանող հատվածի պաշտոնական բացումը։ Այս մասին ֆեյսբուքյան իր էջում գրել է ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը:

Շարժվելու ժամի և տեղի մասին կիրազեկենք զանգով։ Սիրում եմ բոլորիդ»,- գրել է վարչապետը:

Ապրիլի 19-ին ավտոերթով նշում ենք Հյուսիս-հարավի Գյումրի տանող հատվածի պաշտոնական բացումը։ Այս մասին ֆեյսբուքյան իր էջում գրել է ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը:

Շարժվելու ժամի և տեղի մասին կիրազեկենք զանգով։ Սիրում եմ բոլորիդ»,- գրել է վարչապետը:

Բոլորիդ հրավիրում եմ՝ ձեր ավտոմեքենաներով, գնում ենք Գյումրիում մեր սիրելի գյումրեցիների հետ լավ օր անցկացնելու. վարչապետ

Շիրակի մարզի Աղին բնակավայրի տարածքում տեղի ունեցած ավտովթարի դեպքի առթիվ նախաձեռնվել է քրեական վարույթ: Այս մասին 1Լurer.am-ի հարցմանն ի պատասխան հայտնեցին ՔԿ-ից:

«Քրեական վարույթ է նախաձեռնվել Քրեական օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 3-րդ մասի (ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովմանն ուղղված պահանջները կամ ճանապարհային երթևեկության կամ տրանսպորտային միջոցների շահագործման անվտանգությունն ապահովող կանոնները խախտելը, որն անզգուշությամբ առաջացրել է երկու կամ ավելի մարդու մահ) հատկանիշներով: Նշանակվել են դատաբժշկական փորձաքննություններ»,- հայտնեցին ՔԿ-ից:

Ավելի վաղ տեեկացրել էինք, որ ապրիլի 10-ին՝ ժամը 11։51-ին, ՆԳՆ 112 օպերատիվ կառավարման կենտրոն ահազանգ է ստացվել, որ Շիրակի մարզի Աղին բնակավայրի մոտակայքում մեքենաները կողաշրջվել են, ներսում կան երեխաներ։ Պարզվել էր, որ բախվել են BMW և Opel մակնիշների ավտոմեքենաները։ Մահացել է հինգ քաղաքացի, իսկ երեք երեխա տեղափոխվել է բժշկական կենտրոն։ Առողջապահության նախարարությունից էլ տեղեկացրել էինք, որ պատահարի հետևանքով կա 6 զոհ, տուժածների վիճակն էլ ծանր և ծայրահեղ ծանր է: