Պոկեմոնների որսից մինչև ռազմական տեխնոլոգիաներ. ինչպես խաղային տվյալները նոր կիրառություն ստացան

Բրիտանական The Guardian-ը պարզել է, որ Pokémon Go հայտնի բջջային խաղի խաղացողներից հավաքված տվյալները կարող էին օգտագործվել արհեստական բանականության մոդելների ուսուցման համար, որոնք ապագայում կարող են օգնել ռազմական անօդաչու սարքերին կողմնորոշվել և որոշել օբյեկտների տեղակայումը մարտական գործողությունների գոտիներում։

Niantic-ի և Nintendo-ի համատեղ թողարկած Pokémon Go խաղը, որը թողարկվել է 2016 թվականին, օգտատերերին թույլ էր տալիս սմարթֆոնների տեսախցիկների և լրացված իրականության տեխնոլոգիաների օգնությամբ իրական աշխարհում որոնել և որսալ վիրտուալ էակներ։ Խաղը արագորեն դարձավ համաշխարհային ֆենոմեն, և մինչև 2018 թվականը դրա ներբեռնումների թիվը գերազանցել էր 800 միլիոնը։

2021 թվականին մշակողները ավելացրին իրական օբյեկտների սկանավորման գործառույթ։ Խաղացողները կարող էին կամավոր կերպով տեսագրել շրջակա տարածքը հատուկ խաղային կետերի մոտ և այդ նյութերը վերբեռնել համակարգ՝ դրա դիմաց ստանալով ներխաղային բոնուսներ։

Այսպես հավաքված իրական աշխարհի մասին տվյալները հետագայում օգտագործվել են ընկերության ալգորիթմների ուսուցման համար, որոնք ունակ են ճանաչել և մեկնաբանել ֆիզիկական տարածությունը։

Այս թեմայի նկատմամբ առանձնահատուկ ուշադրություն է գրավել Niantic-ից առանձնացված ստորաբաժանման՝ Niantic Spatial-ի համագործակցությունը Vantor ընկերության հետ, որը մշակում է անօդաչու սարքերի տարածական նավիգացիայի ծրագրային ապահովում, ներառյալ որոշ ռազմական կառույցների կողմից օգտագործվող համակարգերը։

Գործընկերության մասին հայտարարվել էր անցած տարվա դեկտեմբերին։ Դրա նպատակը անօդաչու թռչող սարքերին օգնելն է կողմնորոշվել և համակարգել գործողությունները այն պայմաններում, երբ GPS ազդանշանները բացակայում են, ճնշվում են կամ ենթարկվում խափանումների։

Ընկերությունների համատեղ հայտարարությունում նշվում էր, որ ժամանակակից գործողությունները գնալով ավելի հաճախ բախվում են արբանյակային նավիգացիայի անհասանելիության խնդրին։ Նման պայմաններում ինքնավար համակարգերը կարող են կորցնել իրենց դիրքը որոշելու և իրավիճակային իրազեկվածությունը պահպանելու կարողությունը։

Միևնույն ժամանակ երկու ընկերություններն էլ ընդգծում են, որ Pokémon Go-ի խաղացողների կողմից արված գրառումներն անմիջապես գործընկերոջը չեն փոխանցվել։ Սակայն տվյալներն օգտագործվել են Niantic Spatial-ի արհեստական բանականության հիմնական մոդելների ուսուցման համար, որոնց հիման վրա կառուցվում են տարածական նավիգացիայի նոր տեխնոլոգիաները։

Ընկերության ներկայացուցիչը հայտարարել է, որ բոլոր սկանավորումները հավաքվել են բացառապես կամավոր հիմունքներով՝ այն օգտատերերից, որոնք համաձայնել էին մասնակցել ծրագրին և ընդունել էին տվյալ պահին գործող օգտագործման պայմաններն ու գաղտնիության քաղաքականությունը։

Այնուամենայնիվ, թվային իրավունքների փորձագետները մտահոգություն են հայտնել իրավիճակի կապակցությամբ։ Digital Rights Watch կազմակերպության քաղաքականության բաժնի ղեկավար Թոմ Սալսթոնը հայտարարել է, որ քաղաքացիական տվյալների օգտագործումը պոտենցիալ ռազմական նպատակներով լուրջ հարցեր է առաջացնում։

Նրա խոսքով՝ մարդկանց մեծ մասը չի կարդում ծավալուն օգտատիրական համաձայնագրերը, երբ պարզապես ցանկանում է տեսախաղ խաղալ, և հաճախ չի գիտակցում, թե ապագայում իրենց տվյալները կոնկրետ ինչպես կարող են օգտագործվել։

Սիդնեյի համալսարանի Արհեստական բանականության, վստահության և կառավարման կենտրոնի ավագ հետազոտող Ռոբ Նիկոլսը նշել է, որ այս դեպքը կարող է լինել ընդամենը այսբերգի գագաթը։ Նա հիշեցրել է, որ նախկինում Strava ֆիթնես հավելվածի տվյալներն արդեն օգտագործվել էին աշխարհի տարբեր երկրներում ռազմական օբյեկտների տեղակայումը բացահայտելու համար։

Պատմության նկատմամբ լրացուցիչ հետաքրքրություն է առաջացնում նաև այն փաստը, որ փետրվարին Vantor ընկերությունը հայտարարել էր ԱՄՆ բանակի հետ մինչև 217 միլիոն դոլարի պայմանագիր կնքելու մասին՝ ուսումնական ծրագրային լուծումների մշակման և մատակարարման համար։

2025 թվականին Niantic-ը 3,5 միլիարդ դոլարով իր խաղային ստորաբաժանումը վաճառեց Սաուդյան Արաբիային պատկանող Scopely ընկերությանը։ Դրանից հետո տարածական քարտեզագրման և արհեստական բանականության տեխնոլոգիաների զարգացումն առանձնացվեց գործունեության առանձին ուղղության մեջ։

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *