Օգոստոսի 21-ին հայկական մեդիայի ուշադրության կենտրոնում ամենատարբեր իրադարձություններ են՝ ներքաղաքական և միջազգային օրակարգից։ Այսօր հրապարակված 3,462 մեդիա հրապարակումը հավաքագրվել և ուսումնասիրվել է մեդիա մոնիտորինգ համակարգի վերլուծական գործիքակազմի կիրառմամբ, և այդ վերլուծության հիման վրա կազմվել է օրվա թոփ նորությունների, մեդիա դեմքրի ցանկը։
ՕՐՎԱ ԹՈՓ 5 ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ
ԱԺ լրացուցիչ նիստերն ու Լիանա Մանուկյանի ընտրությունը. ընդդիմության մեղադրանքներն ու ՔՊ-ի սաբոտաժը – 425 հիշատակում
- Փաստեր.
Այսօր ազգային ժողովի նիստը նախագահող Հայկ Կոնջորյանի առաջարկով և ՔՊ-ի 57 կողմ (25 ձեռնպահ) ձայներով որոշվել է գումարել ևս մեկ լրացուցիչ նիստ՝ երկարաձգելով աշխատանքային գրաֆիկը մինչև ժամը 20։00: Փակ, գաղտնի քվեարկության արդյունքում «Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Լիանա Մանուկյանն ընտրվել է ԱԺ ֆինանսավարկային և բյուջետային հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահ՝ ստանալով 57 կողմ և 39 դեմ ձայն: Նախօրեին ՔՊ-ն դեմ էր քվեարկել նույն խմբակցության թեկնածու Հայկ Ֆարմանյանին։ «Ուժեղ Հայաստանը» հաջորդիվ նոր թեկնածուներ պետք է առաջադրի նաև Եվրոպական ինտեգրման և Տարածքային կառավարման հանձնաժողովների համար, որոնց նախորդ թեկնածուները (Արեգա Հովսեփյան, Դավիթ Ղազինյան) ևս մերժվել էին: Եվրաինտեգրման հանձնաժողովի նախագահի պաշտոնում արդեն առաջադրվել է Հարություն Հարությունյանի թեկնածությունը։ - Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում.
Լրատվամիջոցներն ակտիվորեն լուսաբանում են խորհրդարանում տիրող բևեռացված մթնոլորտը։ Ընդդիմադիր պատգամավոր Էդգար Ղազարյանը ՔՊ-ին մեղադրել է քաղաքական սաբոտաժի մեջ՝ պնդելով, որ իշխանությունը միտումնավոր տապալում է ԱԺ-ի բնականոն գործունեությունը և ձգձգում կառավարության ծրագրի քննարկումը, որպեսզի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը ստիպված չլինի գալ Ազգային ժողով։ ՔՊ-ական պատգամավոր Լուսինե Բադալյանը հակադարձել է՝ նշելով, որ խմբակցության որոշումները, անկախ անձնական կարծիքից, ենթակա են կատարման առանց շեղմա։
- Հակասող նարատիվներ․
Իշխող «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցության ղեկավար Արուսյակ Մանավազյանը պարզաբանել է, որ եթե իրենց նպատակը սաբոտաժը լիներ, իրենք կողմ չէին քվեարկի «Հայաստան» դաշինքի պատգամավոր Լիլիթ Գալստյանի կամ Արամ Վարդևանյանի ընտրությանը։ Ըստ իշխանական նարատիվի՝ իրենք դեմ են քվեարկել բացառապես ոչ կոմպետենտ թեկնածուներին։ Ընդդիմությունը (Էդգար Ղազարյան) պնդում է, որ ՔՊ-ն ինքն է ստեղծել այս ճգնաժամը՝ շրջանցելով ժողովրդավարության տարրական նորմերը։
Ավետիք Չալաբյանի անհապաղ ազատ արձակումը դատարանի դահլիճից – 390 հիշատակում
- Փաստեր.
Երևանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի Շենգավիթի նստավայրում կայացած առաջին դատական նիստի ժամանակ դատավոր Դավիթ Բալայանը վերացրել է «ՀայաՔվե» նախաձեռնության համակարգող Ավետիք Չալաբյանի խափանման միջոց կալանքը՝ առանց որևէ այլ խափանման միջոց կիրառելու: Դատարանը մերժել է հսկող դատախազի միջնորդությունը կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ, և Չալաբյանն անհապաղ ազատ է արձակվել դատարանի դահլիճից: Չալաբյանը կալանավորվել էր հունիսի 24-ին՝ ընտրողների իրավունքներին խոչընդոտելու նախապատրաստության մեղադրանքով, ինչը նա որակել է՝ որպես քաղաքական հետապնդում և «ծայրից ծայր» սուտ։ - Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում.
Մամուլը և իրավապաշտպանները բարձր գնահատական են տվել դատավորի որոշմանը։ Իրավապաշտպան Ժաննա Ալեքսանյանը դատավոր Դավիթ Բալայանի կեցվածքը որակել է՝ որպես «դատավորի մասնագիտական արժանապատվության բացառիկ նմուշ»՝ հիշեցնելով, որ 2023թ. նույն գործով դատավոր Մնացական Մարտիրոսյանի պարագայում արժանապատվության մասին խոսք լինել չէր կարող [165]։
- Հակասող նարատիվներ․
Դատախազությունը հայտարարել է, որ անվավեր է համարում դատարանի որոշումն ու անպայման բողոքարկելու է այն Վերաքննիչ դատարանում։ Ընդդիմադիր դաշտը (Անահիտ Ադամյան, Հրայր Կամենդատյան) պնդում է, որ Չալաբյանը դասական քաղբանտարկյալ է, իսկ նրա կալանքում պահելու որևէ իրավական հիմք չկար։
ԱՄՆ-Իրան տնտեսական պատերազմն ու «պատմության մեջ ամենախիստ» պատժամիջոցների սպառնալիքը – 324 հիշատակում
- Փաստեր.
ԱՄՆ ֆինանսների նախարար Սքոթ Բեսենթը հայտարարել է, որ Վաշինգտոնն Իրանի դեմ կիրառելու է «պատմության մեջ ամենախիստ պատժամիջոցներն ու մասշտաբային մեկուսացումը»: Բեսենթը նշել է, որ տնտեսական ճնշումն ու ռազմածովային շրջափակումը թույլ կտան տապալել ռեժիմը՝ նվազեցնելով նոր ռազմական բախումների անհրաժեշտությունը, և դաշնակիցներին ուղղել է ուլտիմատում՝ «կա՛մ մեզ հետ եք, կա՛մ մեր դեմ»: ԱՄՆ-ի ճնշման ներքո Միացյալ Արաբական Էմիրությունները (Դուբայ) արդեն հայտարարել են Իրանի հետ բոլոր ֆինանսական և տնտեսական գործառնությունների կասեցման մասին։ Ի պատասխան՝ Իրանի ԱԳ նախարար Աբբաս Արաղչին սա որակել է՝ որպես «տնտեսական ահաբեկչություն» և նշել. «Մենք այս ֆիլմն արդեն տեսել ենք… սյուժեն նույնն է, դերասաններն են ուրիշ»։ - Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում.
Լրատվամիջոցները քննարկում են այս սպառնալիքների տնտեսական հետևանքները. Brent տեսակի նավթի գինը ICE սակարանում հասել է 94 դոլարի, իսկ Հորմուզի նեղուցով նավերի տարանցումը կրճատվել է՝ մինչև նվազագույն մակարդակ (անցել է ընդամենը 7 նավ)։ Reuters-ն անդրադարձել է Հայաստանի վրա ազդեցությանը՝ նշելով, որ Իրանի հետ տնտեսական սերտ կապեր ունեցող Հայաստանի համար (2025թ. 768 մլն դոլար ապրանքաշրջանառություն) ԱՄՆ-ի պատժամիջոցները լրացուցիչ անվտանգային և էներգետիկ ռիսկեր են պարունակում։
- Հակասող նարատիվներ․
ԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսը պնդում է, որ տնտեսական ճնշումն Իրանի դեմ պայքարի ամենաարդյունավետ գործիքն է։ Ի պատասխան՝ Իրանի խորհրդարանի խոսնակ Բաղեր Ղալիբաֆն առաջարկել է առևտուրն իրականացնել բացառապես ազգային արժույթներով, իսկ Չինաստանի ԱԳՆ-ն անօրինական ու միակողմանի է որակել Վաշինգտոնի պատժամիջոցները։
Ճամբարակի ողբերգական վրաերթի քննությունն ու Սուրեն Պապիկյանի դեմ հասունացող բունտը – 286 հիշատակում
- Փաստեր.
Օգոստոսի 19-ին Ճամբարակ-Վահան ճանապարհին «ԳԱԶ-53» մակնիշի անհամարանիշ բեռնատարի կողմից 7 զինծառայողի վրաերթի ենթարկելու և 19-ամյա նորակոչիկ Սուրեն Վարդանյանի մահվան դեպքի առթիվ Քննչական կոմիտեն հանրային քրեական հետապնդում է հարուցել վարորդի նկատմամբ 342-րդ հոդվածով. ՊՆ-ն և քննչական մարմինները հերքում են մամուլում տարածված այն տեղեկությունները, թե զինվորները հրամանատարի կողմից «հակագազերով պատժվելու» հետևանքով են եղել ճանապարհին։ Վարչապետ Փաշինյանը հայտարարել է, որ վրաերթի ենթարկած ավտոմեքենան շահագործման ենթակա չպետք է լիներ։ - Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում.
Լրատվամիջոցները գրում են, որ բանակում ոչ մարտական պայմաններում արձանագրվող զոհերի շարունակական շարքը հանրության շրջանում ծայրահեղ դժգոհության ալիք է բարձրացրել։ Զինծառայողների ծնողները վրդովված են, իսկ նրանցից մեկը հայտարարել է Պաշտպանության նախարարությանը դատի տալու մտադրության մասին։
- Հակասող նարատիվներ․
«Հրապարակ» թերթը, հղում անելով ՊՆ-ի իր աղբյուրներին, պնդում է, որ զինվորականների շրջանում ևս մեծ դժգոհություն է առաջացել նախարար Սուրեն Պապիկյանի դեմ, քանի որ ակնհայտ է՝ նա չի կարողանում ղեկավարել համակարգը։ Ռազմական փորձագետ Վահագն Սարոյանն էլ նշում է, որ Պապիկյանի չհայտարարված վերջին այցերը զորամասեր կրում են քարոզչական բնույթ՝ հանրային զայրույթը մեղմելու համար։
Տիգրանաշենի հանձնման իրավական հիմքերի բացակայությունն ու անկլավների շուրջ լարվածությունը – 245 հիշատակում
- Փաստեր.
ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Քրիստինե Վարդանյանը հայտարարել է, որ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը միտումնավոր է Տիգրանաշենն ու այլ տարածքներն անվանում ադրբեջանական անուններով (Քյարքի, Յուխարի Ասկիպարա)՝ հող նախապատրաստելով դրանց հանձնման համար։ Օգոստոսի 20–ի ճեպազրույցում Փաշինյանը հայտարարել էր, թե Տիգրանաշենը, Բարխուդարլուն, Սոֆուլուն և Վերին Ոսկեպարը Հայաստանի տարածք չեն և դուրս են ՀՀ 29,743 քառ. կմ տարածքից։ Ի պատասխան՝ Վարդանյանը հրապարակել է Փաշինյանի՝ 2022թ. ձայնագրությունը, որտեղ նա պնդում էր, որ անկլավների գոյության իրավական հիմքեր չկան։ - Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում.
Այս թեման մեծ իրարանցում է առաջացրել սահմանամերձ բնակավայրերում և փորձագիտական շրջանակներում։ Ընդդիմադիր դաշտը (Քրիստինե Վարդանյան, Գոհար Մելոյան) համոզված է, որ Ադրբեջանը Տիգրանաշենը պահանջում է՝ բացառապես Հայաստանը լիակատար շրջափակման մեջ վերցնելու և կազմաքանդելու համար։
- Հակասող նարատիվներ․
Իշխանական թևը պնդում է, որ Ալմա-Աթայի հռչակագրով սահմանների ճշգրտումն այլընտրանք չունի և դա է խաղաղության միակ երաշխիքը։ Ընդդիմախոսները (Էդմոն Մարուքյան) հակադարձում են, որ Տիգրանաշենը հանձնելու որևէ իրավական հիմք չկա, իսկ Փաշինյանի ներկա հայտարարությունները փաստացի պատերազմի նոր հրավեր են թշնամու համար։
ՕՐՎԱ ԹՈՓ ՆՅՈՒԶՄԵՅՔԵՐՆԵՐԸ (ՄԵԴԻԱ-ԴԵՄՔԵՐԸ)
- Ավետիք Չալաբյան.
«ՀայաՔվե» նախաձեռնության համակարգող, որը շուրջ երկու ամսվա կալանքից հետո օգոստոսի 21-ին դատարանի դահլիճից անհապաղ ազատ արձակվեց՝ հայտարարելով, որ իր դեմ հարուցված գործը ծայրից ծայր սուտ է, իսկ կալանքը կալանավայրերում խոշտանգման միջոց է։
- Դոնալդ Թրամփ.
ԱՄՆ նախագահ, որը հայտարարել է Իրանի դեմ աննախադեպ «տնտեսական պատերազմ» սկսելու մասին՝ նշելով, որ Իրանի ղեկավարության զգալի մասի մահվան պատճառով բանակցելն ավելի է բարդացել, և որ ինքը 100 անգամ նորից կհարվածեր իրանական միջուկային օբյեկտներին։
- Էդգար Ղազարյան.
ԱԺ «Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր, որը ՔՊ-ին մեղադրել է քաղաքական սաբոտաժի մեջ՝ նշելով, որ իշխանությունը միտումնավոր տապալում է ԱԺ բնականոն գործունեությունը և ձգձգում Նիկոլ Փաշինյանի մուտքը խորհրարան։
- Լիանա Մանուկյան.
«Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր, որը ՔՊ-ի կողմից Հայկ Ֆարմանյանի մերժումից հետո առաջադրվել է և 57 կողմ, 39 դեմ ձայներով ընտրվել ԱԺ ֆինանսավարկային և բյուջետային հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահ։
- Գարեգին Բ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս.
Օգոստոսի 21-ին նշում է իր ծննդյան 75-ամյակը՝ ստանալով շնորհավորական ուղերձներ ՌԴ պատրիարք Կիրիլից, Ալեքսանդր Լուկաշենկոյից և հայաստանյան ընդդիմադիր գործիչներից։
ԿԱՐԵՎՈՐ ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ՝ ԹՈՓԻՑ ԴՈՒՐՍ
- Բուհերում 400 մլն դրամի գերավճարի բացահայտումը. ՊՎԾ-ն ԿԳՄՍՆ Բարձրագույն կրթության և գիտության կոմիտեում իրականացված վերահսկողության արդյունքում պարզել է, որ 18 պետական բուհերում 2023-2026թթ. ավարտած կամ հեռացված 4,500 ուսանողների վճարումների արդյունքում ձևավորվել է 400 մլն դրամի գերավճար, որից 67 մլն դրամն արդեն վերադարձվել է։
- Սկանդալային կաշառքի դեպքը Արագածոտնի դատարանում. Քաղաքացի Հարություն Մովսիսյանը փորձել է խոշոր չափի կաշառք առաջարկել կին դատավորին՝ որդու՝ Գուրգեն Մովսիսյանի (մեղադրվում է 2022-ին հրազեն կիրառելու և տուն ներխուժելու մեջ) գործով արդարացում ստանալու համար։ Դատավորը մերժել է, հաղորդում տվել, և կաշառք առաջարկողը կալանավորվել է։
- Լրացուցիչ 5000 էլեկտրամոբիլների արտոնությունը. Օգոստոսի 21-ից ուժի մեջ է մտել Կառավարության որոշումը, որով ևս 5000 էլեկտրամոբիլ հնարավոր է Հայաստան ներմուծել զրոյական մաքսատուրքի արտոնությամբ։
- Լեհաստանից հետախուզվողի արտահանձնումը. Լեհաստանը Հայաստանին է հանձնել խարդախության, համակարգչային ցանց ապօրինի ներխուժման և փողերի լվացման մեջ մեղադրվող, երկար ժամանակ հետախուզվող Գ.Կ.-ին։
- Ալավերդու ճոպանուղու և մարզադաշտի գործը. Դատախազությունն աշխատանքներ է տանում Ալավերդու մարզադաշտի և ճոպանուղու տարածքները համայնքին վերադարձնելու ուղղությամբ, իսկ գլխավոր դատախազ Աննա Վարդապետյանն աշխատանքային այցով եղել է Լոռու մարզում։
- «Ծիրան մարկետի» պահեստի կասեցումը. Դավթաշենում գտնվող «Ծիրան մարկետ» ՍՊԸ-ի պահեստի շահագործումը հրդեհային անվտանգության խախտումների պատճառով կասեցվել և կապարակնքվել է Տեսչական մարմնի կողմից։
ԵՐԵԿՈՅԱՆ ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
- «Արարատ-Արմենիայի» ոչ-ոքին Ռումինիայում. Եվրոպա լիգայի փլեյ-օֆֆի առաջին խաղում «Արարատ-Արմենիան» ոչ-ոքի՝ 1:1 է խաղացել ռումինական «Ունիվերսիտատեայի» հետ։ Պատասխան հանդիպումը կկայանա օգոստոսի 27-ին Երևանում։
- Ձյուդոիստ Նարեկ Դավթյանի հաջողությունը. Պատանիների աշխարհի առաջնությունում հայ ձյուդոիստ Նարեկ Դավթյանը նվաճել է արծաթե մեդալ։
- Ծանրամարտի պատանեկան ԵԱ-ն. Կոսովոյում ընթացող Եվրոպայի առաջնությունում Հայաստանն ունի երկու ներկայացուցիչ՝ Գրիգոր Աղավելյանը (55 կգ) և Սամվել Ադիբեկյանը (60 կգ)։
- Թունավոր խաղալիքի հայտնաբերումը. Շուկայի վերահսկողության տեսչական մարմինը «Անուշիկ Գևորգյան Ավետիքի» Ա/Ձ-ում հայտնաբերել է թունավոր բաղադրությամբ խաղալիք, որի վաճառքը կասեցվել է, և սպառողներին հորդորում են վերադարձնել այն։
- Առանց դիմահարդարման միջազգային օրը. Օգոստոսի 21-ը նշվում է՝ որպես առանց դիմահարդարման օր՝ հանուն բնական գեղեցկության և ինքնաճանաչման։
- Bitcoin-ի ռեկորդային թռիչքը. Bitcoin-ի արժեքն օգոստոսի 21-ին մայիսից ի վեր առաջին անգամ հատել է 77,000 դոլարի սահմանագիծը՝ վերջին մեկ օրում գրանցելով 8% աճ։