Հունիսի 7-ին Հայաստանը խորհրդարանական ընտրություններ կանցկացնի այնպիսի պայմաններում, որոնք կարող են անբարենպաստ թվալ իշխող «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության համար։ Վստահության այս քայքայումը մասամբ արտացոլվել է 2025 թվականի մարտին Գյումրիում կայացած քաղաքային ընտրություններում, որտեղ «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցությունը չկարողացավ ապահովել կառավարող մեծամասնություն․ գրել է Eurasianet-ը։
Հանրային դժգոհությունը, կարծես, սերտորեն կապված է մի քանի չլուծված քաղաքական հարցերի հետ։ Ադրբեջանի հետ առաջարկվող խաղաղության համաձայնագիրի շուրջ կարծիքները, որը կնքվել է անցյալ օգոստոսին Վաշինգտոնում, շարունակում է խորապես բաժանված մնալ, և վերջին հարցումները ցույց են տալիս, որ հասարակական կարծիքը գրեթե հավասարաչափ է բաժանված՝ 44 տոկոսը կողմ և 41 տոկոս՝ դեմ։
Միևնույն ժամանակ՝ Ռուսաստանն ակտիվացրել է իր ջանքերը Հայաստանի քաղաքական և տեղեկատվական միջավայրը ձևավորելու համար՝ կիրառելով մեթոդներ, որոնք նման են Մոլդովայում և Վրաստանում նախկինում դիտարկված մեթոդներին։
Չնայած այս ճնշումներին՝ Փաշինյանն, առայժմ, շարունակում է գլխավորել նախընտրական կանխատեսումների ցուցակը։ Սա ստեղծում է կենտրոնական պարադոքս 2026 թվականի ընտրություններում. ոչ ժողովրդական վարչապետը մնում է առաջատարը, հիմնականում այն պատճառով, որ ընդդիմությունը թվում է ավելի թույլ և բաժանված։
Ի վերջո, ընտրությունները կորոշեն, թե արդյոք Հայաստանը կշարունակի հեռանալ Մոսկվայից, թե՞ կվերադառնա Ռուսաստանի ազդեցության ոլորտ։
Առաջիկա ընտրությունների պարադոքսը բացատրվում է մի քանի գործոններով։ Առաջինը Հայաստանի ընտրական համակարգի կառուցվածքն է, որը մեծապես նպաստում է մասնատված դաշտում ամենամեծ քաղաքական ուժի օգտին։ Գործող ընտրական կանոնների համաձայն՝ կուսակցությունը կարող է ձայների համեմատաբար համեստ մասը վերածել գերիշխող խորհրդարանական դիրքի, եթե նրա մրցակիցները մնան բաժանված։ Տեղեկատվական արշավից այն կողմ Ռուսաստանը պահպանում է զգալի տնտեսական լծակներ։ Այն կազմում է Հայաստանի արտաքին առևտրի մեծ մասը և շարունակում է բնական գազ մատակարարել արտոնյալ գներով։ Սակայն իրականում ակնհայտ տնտեսական ճնշումը կարող է հակաարդյունավետ լինել՝ ամրապնդելով Փաշինյանի արտաքին դիվերսիֆիկացիայի անհրաժեշտության մասին պատմությունը։
Միասնական ընդդիմության կամ լայնորեն հավաստի այլընտրանքի բացակայության դեպքում՝ Փաշինյանը, կարծես, կպահպանի իշխանությունը։
Ավելի խորը մարտահրավերը, սակայն, լեգիտիմության հարցն է։ Հայաստանը կարող է ընտրություններից դուրս գալ կա՛մ նվազագույն հանրային աջակցություն ունեցող վարչապետով, կա՛մ ընդդիմադիր գործիչների կողմից հաղթանակով, որոնք նույնպես քիչ հանրային վստահություն են վայելում։ Ամեն դեպքում՝ հաջորդ կառավարությունը, հավանաբար, կբախվի սահմանափակումների՝ ուժեղ մանդատ պահանջելու հարցում։
Երկիրը զբաղեցնում է ռազմավարական առումով զգայուն դիրք Հարավային Կովկասում և ավանդաբար եղել է Ռուսաստանի հենակետը տարածաշրջանում։ Փաշինյանի հաղթանակը, հավանաբար, կամրապնդի Հայաստանի աստիճանական ինտեգրումն արևմտյան ինստիտուտների հետ՝ ներառյալ ԵՄ-ի և Միացյալ Նահանգների հետ ավելի սերտ կապերը, ինչպես նաև շարունակական ներգրավվածությունը Ադրբեջանի հետ խաղաղության գործընթացում։ Ընդդիմության հաղթանակը, գոնե կարճաժամկետ հեռանկարում, կարող է վերափոխել այս ուղղությունը։
Արդյունքներից յուրաքանչյուրը վկայում է կառավարման այն ժամանակաշրջանի մասին, որը բնութագրվում է սահմանափակ հանրային վստահությամբ այն ժամանակ, երբ Հայաստանը պետք է կայացնի հեռահար ռազմավարական ընտրություններ։