Author: Julbaz

Ադրբեջանը կոչ է արել արագացնել Իրանի տարածքում գտնվող երկաթուղային հատվածի շինարարության ավարտումը, որը պետք է բարձրացնի տարածաշրջանային տրանսպորտային երթուղու թողունակությունը։ Այդ մասին հայտարարել է Ադրբեջանի փոխվարչապետ Շահին Մուստաֆաևը Իրանի ճանապարհների և քաղաքային զարգացման նախարար Ֆարզանե Սադեղի հետ հեռախոսազրույցում, տեղեկացնում է Tasnim-ը։

Կողմերը քննարկել են երկկողմ հարաբերությունների վիճակը, տարանցիկ համագործակցության ընդլայնումը, սահմանամերձ նախագծերը, ինչպես նաև համագործակցությունը նավթագազային ոլորտում։

Մուստաֆաևը նշել է, որ ադրբեջանական կողմում երկաթուղային գծի շինարարությունը առաջ է գնացել մինչև Աղբանդի շրջան։ Ըստ նրա, Իրանի տարածքում հատվածի ավարտումը թույլ կտա էապես մեծացնել երթուղու տրանսպորտային հնարավորությունները և մեծացնել դրա նշանակությունը տարածաշրջանային տարանցման համար։

Սադեղն, իր հերթին, հայտարարել է, որ անհրաժեշտ է հնարավորինս սեղմ ժամկետներում ստեղծել համատեղ կոմիտե՝ գազի, էլեկտրաէներգետիկայի և տրանսպորտի ոլորտներում ձեռք բերված պայմանավորվածությունների մշակման և կատարման վերահսկման համար։

Նախարարը նաև հայտնել է, որ Իրանի տրանսպորտային ենթակառուցվածքը վնասներ է կրել ԱՄՆ-ի և Իսրայելի մասնակցությամբ վերջերս տեղի ունեցած պատերազմի ընթացքում։ Միևնույն ժամանակ վնասված օբյեկտների վերականգնումը շարունակվում է ընթացիկ ենթակառուցվածքային նախագծերի իրականացման հետ միաժամանակ, իսկ հիմնական տարանցիկ երթուղիները պահպանվում են աշխատանքային վիճակում։

Կողմերը նաև քննարկել են վերջին տարածաշրջանային զարգացումները և հաստատել ռազմավարական ու տնտեսական համագործակցությունն ընդլայնելու մտադրությունը։

Ռուսաստանի նախագահի մամուլի քարտուղար Դմիտրի Պեսկովը պատմել է, որ ՇՀԿ գագաթնաժողովում Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի՝ հայերեն ելույթի ժամանակ մտածել է, թե արդյոք նրա խոսքի ռուսերեն թարգմանությունը կապահովվի, տեղեկացնում է ТАСС-ը։

«Ես մտածեցի՝ որտե՞ղ է այն «ականջակալը», որը պետք է դնել, որպեսզի լսեմ ռուսերեն թարգմանությունը, և նաև մտածեցի՝ կլինի՞ արդյոք ռուսերեն թարգմանություն, կա՞ արդյոք հայերենից ռուսերեն թարգմանիչ։ Թարգմանությունն իրականացվեց», — ասել է Պեսկովը։

Ըստ նրա, Փաշինյանի հայերեն ելույթն ազդանշան էր Հայաստանի ինքնիշխանությունն ընդգծելու ձգտման մասին։ «Ինչու այդ մասին չէր կարելի հայտարարել հենց ռուսերենով, անկեղծ ասած, մենք չհասկացանք։ Բայց դա պետության ղեկավարի ընտրությունն է, և մենք հարգում ենք այն», — նշել է Կրեմլի ներկայացուցիչը։

Փաշինյանը Բիշքեկում «ՇՀԿ+»-ի նիստում առաջին անգամ ելույթ է ունեցել հայերենով, մինչդեռ նախկինում նման միջազգային միջոցառումներում օգտագործում էր ռուսերենը։ Նա ԱՊՀ երկրների առաջնորդներից միակն էր, որը գագաթնաժողովում ելույթ ունեցավ ոչ ռուսերենով։

Ավելի վաղ Ռուսաստանի նախագահի օգնական Յուրի Ուշակովը նույնպես Փաշինյանի հայերեն ելույթ ունենալու որոշումը անվանել էր «տարօրինակ»՝ միաժամանակ նշելով, որ հայերենը Հայաստանի պետական լեզուն է։

Ռուսաստանի, Չինաստանի և ԱՄՆ-ի նախագահներ Վլադիմիր Պուտինի, Սի Ծինփինի և Դոնալդ Թրամփի եռակողմ հանդիպման անցկացումը չի բացառվում, սակայն դրա նախապատրաստման մեկնարկի մասին խոսելը դեռ վաղ է։ Այս մասին ТАСС-ին տված հարցազրույցում հայտարարել է ՌԴ ԱԳՆ փոխնախարար Սերգեյ Ռյաբկովը։

«Գաղափարը կա, այն նետվել է նաև հանրային դաշտ։ Ասել, թե այն անցնում է նախապատրաստման փուլ, չափազանցություն կլինի», — ասել է Ռյաբկովը։

Ըստ նրա, հիմնական հարցը մնում է հնարավոր հանդիպման բովանդակային կողմը և այն, թե ինչ արդյունքներ են դրանից ակնկալում։ Միևնույն ժամանակ դիվանագետը նշել է, որ երեք երկրների առաջնորդների բանակցությունների հենց ձևաչափը մեծ նշանակություն կունենար և կարող էր կարևոր քաղաքական ազդակներ հղել։

Ռյաբկովն ընդգծել է, որ Ռուսաստանի, Չինաստանի և ԱՄՆ-ի բարձր մակարդակով եռակողմ գագաթնաժողով նախկինում չի անցկացվել։ «Ես ոչինչ չեմ կարող բացառել», — ասել է նա՝ հավելելով, որ առայժմ ասվածին ավելացնելու ոչինչ չունի նման հանդիպման հեռանկարների վերաբերյալ։

Ավելի վաղ ՌԴ նախագահի օգնական Յուրի Ուշակովը հայտնել էր, որ Պուտինը և Սի Ծինփինը քննարկել են Թրամփի մասնակցությամբ եռակողմ հանդիպման հնարավորությունը ԱՏԷՍ (Ասիա-Խաղաղօվկիանոսյան տնտեսական համագործակցություն) գագաթնաժողովի շրջանակում, որը կանցկացվի նոյեմբերի 18–19-ին Չինաստանում։

Սիրիայի հարցերով ԱՄՆ-ի հատուկ ներկայացուցիչ Թոմ Բարաքը զսպվածության կոչ է արել այն բանից հետո, երբ դրուզական համայնքի հայտնի ներկայացուցիչը լքել է Էս-Սուվեյդա նահանգը՝ ազդեցիկ դրուզ առաջնորդ Հիքմաթ ալ-Հիջրիի կողմնակիցների հետ լարվածության ֆոնին, հայտնում է AFP-ն։

Էս-Սուվեյդա քաղաքը և համանուն նահանգի մյուս շրջանները վերահսկվում են տեղական զինված կազմավորումների կողմից։ Սրանք Սիրիայի վերջին խոշոր տարածքներն են, որոնք դեռևս չեն գտնվում երկրի նոր իշխանությունների վերահսկողության տակ։

Տեղական խմբավորումների թվում է, այսպես կոչված, Ազգային գվարդիան, որը կապված է ալ-Հիջրիի հետ․ նա կտրուկ քննադատում է Սիրիայի նոր իշխանություններին։ Ավելի վաղ նա հայտարարել էր, որ դրուզական համայնքը «Իսրայել պետության անբաժանելի մասն է»։

Սիրիական պետական հեռուստատեսության հաղորդմամբ, տեղական զինված խմբերը ստիպել են նահանգի հայտնի բնակիչ Աթեֆ Հունայդիին լքել Էս-Սուվեյդան այն բանից հետո, երբ նրան առևանգել էին տնից՝ ալ-Հիջրիի հայտարարությունները դատապարտող հայտարարության պատճառով։ Ավելի ուշ Հունայդին ժամանել է Դամասկոս։

Բարաքը հայտարարել է, որ պետական կառավարման բացակայության պայմաններում «ավազակախմբերը լցնում են վակուումը» և մեղադրել է «թունավոր դրդապատճառներ» ունեցող մարդկանց մի փոքր խմբի՝ հենց համայնքի ներսում բռնություն հրահրելու մեջ։ Նրա կարծիքով, Հունայդին կամայականորեն ձերբակալվել և վտարվել սեփական տնից։

Ամերիկացի դիվանագետը հայտնել է, որ իր թիմը կապ է պահպանում Հունայդիի և այլ անձանց հետ, որոնք ներգրավվել են դրուզական համայնքի ներսում ծագած հակամարտության մեջ։ Նա կողմերին կոչ է արել զսպվածության և լուրջ երկխոսության։

Բարաքը նաև հիշեցրել է անցյալ տարի Էս-Սուվեյդայի համար ստորագրված «խաղաղության ճանապարհային քարտեզի» մասին, որն, ըստ նրա, պետք է ապահովի նահանգի վերադարձը Սիրիայի կազմ՝ դրուզ բնակչության համար քաղաքացիության լիարժեք իրավունքներով և պարտականություններով։

Ալ-Հիջրիի Ազգային գվարդիան հայտարարել է, որ իր մարտիկները միջամտել են այն բանից հետո, երբ լարվածությունը մեծացել է, և բնակիչները հավաքվել են Հունայդիի տան մոտ։ Խմբավորման վարկածով, Հունայդին ինքն է խնդրել իրեն տեղափոխել հարևան գյուղի անցակետ, որտեղից նա տաքսիով մեկնել է Դամասկոս։

Էս-Սուվեյդայում իրավիճակը շարունակում է մնալ լարված՝ անցյալ տարվա հուլիսին դրուզների և սիրիական իշխանությունների հետ կապված ուժերի միջև բախումներից հետո։ Այս իրադարձությունները դարձել էին երկրում միջհամայնքային բռնության ամենածանր դրվագներից մեկը՝ 2024 թվականին Բաշար Ասադի տապալումից հետո։

Հանրապետության տարածքում սեպտեմբերի 6-ի կեսօրից հետո, 7-ի գիշերը և կեսօրից հետո առանձին շրջաններում սպասվում է կարճատև անձրև և ամպրոպ, հնարավոր է կարկուտ։ Սեպտեմբերի 8-11-ը սպասվում է առանց տեղումների եղանակ։

Քամին` հարավարևելյան և արևելյան` 2-5 մ/վ, ամպրոպների ժամանակ սպասվում է քամու ուժգնացում՝ 18-21 մ/վ։

Օդի ջերմաստիճանը սեպտեմբերի 7-9-ը կնվազի 4-7 աստիճանով։

Երևան քաղաքում սեպտեմբերի 6-ի երեկոյան, 7-ի գիշերը սպասվում է կարճատև անձրև և ամպրոպ, ամպրոպի ժամանակ և երեկոյան ժամերին սպասվում է քամու ուժգնացում՝ 17-20 մ/վ։ Սեպտեմբերի 8-11-ը սպասվում է առանց տեղումների եղանակ։