Օդորակիչը վաղուց արդեն շքեղություն չէ․ այն դարձել է առօրյա կյանքի կարևոր մաս, հատկապես Հայաստանի տաք և հաճախ շոգ ամառների պայմաններում։ Սակայն, ընտրության պահին շատերը բախվում են մի շարք հարցերի՝ ի՞նչ հզորության օդորակիչ գնել , արժե՞ ընտրել ինվերտոր տարբերակը, որքա՞ն էլեկտրաէներգիա կծախսի սարքը և այլն։ Շուկան լի է տարբեր մոդելներով և տեխնոլոգիաներով, և առաջին հայացքից կարող է թվալ, թե բոլոր օդորակիչները նույնն են։ Սակայն իրականում դրանք զգալիորեն տարբերվում են, և սխալ ընտրությունը կարող է բերել ինչպես անհարմարավետության, այնպես էլ ավելորդ ծախսերի։ Ստորև կներկայացնենք հիմնական տեսակները և կարևոր չափանիշները, որոնք կօգնեն կատարել ճիշտ ընտրություն։
Սպլիտ համակարգ
Սա ամենատարածված տարբերակն է բնակարանների և տների համար։ Այն բաղկացած է երկու բլոկից՝ ներքին և արտաքին։ Ներքին բլոկը ապահովում է օդի սառեցում կամ տաքացում սենյակում։ Արտաքին բլոկը դուրս է բերում ջերմությունը։ Սպլիտ համակարգերը համարվում են լավագույն լուծումը բնակարանների համար՝ արդյունավետության, գնի և հարմարավետության համադրության շնորհիվ։
Մուլտի-սպլիտ համակարգ
Այս համակարգը թույլ է տալիս մի քանի ներքին բլոկ միացնել մեկ արտաքին բլոկին։ Այն հարմար է մեծ բնակարանների կամ առանձնատների համար, քանի որ խնայում է արտաքին տարածք և ապահովում է կենտրոնացված կառավարում։
Մոբայլ (տեղափոխվող) օդորակիչներ
Սրանք շարժական սարքեր են, որոնք չեն պահանջում մշտական տեղադրում։ Առավելությունները՝ հեշտ տեղափոխում, տեղադրման կարիք չկա։ Թերությունները՝ ցածր արդյունավետություն, ավելի բարձր աղմուկ, ավելի շատ էներգիայի սպառում։
Կասետային և ալիքային համակարգեր
Այս տեսակի օդորակիչները հիմնականում օգտագործվում են գրասենյակներում, խանութներում և մեծ տարածքներում։ Բնակարաններում դրանք սովորաբար չեն կիրառվում՝ տեղադրման բարդության և բարձր արժեքի պատճառով։ Ընդհանուր առմամբ, բնակարանների համար ամենահարմար տարբերակը շարունակում է մնալ սպլիտ համակարգը։
Ինվերտորայի՞ն, թե՞ ON/Off օդորակիչներ
Ժամանակակից օդորակիչների շուկայում ինվերտորային տեխնոլոգիան համարվում է ամենաարդյունավետ և ամենապահանջված լուծումներից մեկը։ Այն զգալիորեն տարբերվում է սովորական (ON/OFF) համակարգերից՝ թե՛ աշխատանքի սկզբունքով, թե՛ էներգախնայողությամբ և թե՛ հարմարավետությամբ։ Ստորև կներկայացնենք ինվերտորային օդորակիչների առանձնահատկությունները:
Ի՞նչ է ինվերտորային տեխնոլոգիան
Ինվերտորային օդորակիչը ունի փոփոխական արագությամբ աշխատող կոմպրեսոր, որը չի միանում ու անջատվում կրկնվող ցիկլերով, այլ կարողանում է կարգավորել իր հզորությունը ըստ սենյակի ջերմաստիճանի պահանջի։
Սա նշանակում է, որ սարքը՝
-
արագ չի միանում/անջատվում
-
աշխատում է շարունակական ռեժիմով
-
Ինքնուրույն կարգավորում է իր հզորությունը
Արդյունքում ստացվում է ավելի կայուն և խնայող աշխատանք։
Կայուն ջերմաստիճան
Ինվերտորային օդորակիչների ամենամեծ առավելություններից մեկը ջերմաստիճանի կայունությունն է։ Սովորական օդորակիչները հաճախ առաջացնում են տատանումներ՝ սառը–տաք ցիկլերով, մինչդեռ ինվերտորը՝
-
պահպանում է սահմանված ջերմաստիճանը
-
նվազեցնում է տատանումները
-
ապահովում է ավելի հարմարավետ միջավայր
Սա հատկապես կարևոր է ննջասենյակներում և երկարատև օգտագործման դեպքում։
Էներգախնայողություն
Ինվերտորային տեխնոլոգիան նախատեսված է էներգիայի արդյունավետ օգտագործման համար։
Քանի որ կոմպրեսորը չի անջատվում ամբողջությամբ, այլ աշխատում է ցածր կամ միջին հզորությամբ, արդյունքում՝
-
նվազում է էլեկտրաէներգիայի ծախսը
-
խուսափում են «start/stop» բարձր սպառումներից
-
համակարգը աշխատում է ավելի տնտեսող ռեժիմով
Երկարաժամկետ օգտագործման դեպքում սա զգալի խնայողություն է ապահովում։
Լուռ աշխատանք
Ինվերտորային օդորակիչները սովորաբար ավելի լուռ են, քանի որ՝
Սա ապահովում է ավելի հանգիստ միջավայր՝ հատկապես գիշերային ժամերին։
Ավելի խելացի կառավարում
Ժամանակակից ինվերտորային մոդելները հաճախ ունեն նաև լրացուցիչ տեխնոլոգիաներ՝
-
ջերմաստիճանի ավտոմատ վերահսկում
-
արագ սառեցման ռեժիմ
-
խոնավության կարգավորում
-
Wi-Fi կառավարում (որոշ մոդելներում)
Այս ամենը դարձնում է օգտագործումը ավելի հարմար և ժամանակակից։
Քանի որ ինվերտորային համակարգը չի ենթարկվում հաճախակի բարձր ծանրաբեռնված «միացում–անջատում» ցիկլերի, այն՝
-
ավելի քիչ է մաշվում
-
ունի ավելի երկար ծառայության ժամկետ
-
աշխատում է կայուն ռեժիմով
Սա կարևոր առավելություն է երկարաժամկետ ներդրման տեսանկյունից։
Ինվերտորային տեխնոլոգիան այսօր կիրառվում է ոչ միայն օդորակիչներում, այլ նաև բազմաթիվ այլ կենցաղային սարքերում։ Օրինակ՝ շուկայում առկա են ինվերտորային սառնարաններ, լվացքի մեքենաներ և նույնիսկ որոշ ջեռուցման համակարգեր, որոնք աշխատում են նույն սկզբունքով՝ հզորությունը կարգավորելով ըստ իրական պահանջի։ Սա թույլ է տալիս սարքերին խուսափել հաճախակի միացում-անջատումից, ինչի արդյունքում նվազում է էներգիայի սպառումը, սարքը աշխատում է ավելի լուռ և ունենում է ավելի երկար ծառայության ժամկետ։ Հենց այս պատճառով ինվերտորային տեխնոլոգիան համարվում է ժամանակակից կենցաղային տեխնիկայի ամենաարդյունավետ և խնայող լուծումներից մեկը։
Հզորության ճիշտ ընտրություն (BTU)
Օդորակիչի արդյունավետ աշխատանքի հիմքում ճիշտ ընտրված հզորությունն է։ Այն չափվում է BTU-ով և պետք է համապատասխանի սենյակի չափերին։
Մոտավոր հաշվարկ՝
-
20–25 քմ → 9000 BTU
-
25–35 քմ → 12000 BTU
-
35–50 քմ → 18000 BTU
Բայց, հաշվարկի ժամանակ պետք է հաշվի առնել նաև՝
-
առաստաղի բարձրությունը
-
արևի ուղիղ ճառագայթների առկայությունը
-
սենյակի մեկուսացումը
-
մարդկանց և տեխնիկայի քանակը
Թույլ հզորությամբ օդորակիչը կաշխատի ծանրաբեռնված և անարդյունավետ։Չափից ուժեղ օդորակիչը կարող է բերել ոչ օպտիմալ աշխատանքի և ավելորդ ծախսերի։
Էներգախնայողություն
Օդորակիչի էներգախնայողությունը կարևոր գործոն է, քանի որ այն հաճախ աշխատում է երկար ժամերով։
Ուշադրություն դարձրեք էներգաարդյունավետության դասին՝
Որքան բարձր է արդյունավետությունը՝ այնքան՝
-
քիչ էլեկտրաէներգիա է ծախսվում
-
ցածր են կոմունալ վճարները
-
ավելի արդյունավետ է սարքի աշխատանքը
Աղմուկի մակարդակ
Օդորակիչ ընտրելիս շատերը հիմնականում ուշադրություն են դարձնում հզորությանը, էներգախնայողությանը կամ գնին, սակայն կա ևս մեկ շատ կարևոր գործոն՝ աղմուկի մակարդակը։ Այն ուղղակիորեն ազդում է ձեր առօրյա հարմարավետության վրա, հատկապես եթե սարքը օգտագործվելու է ննջասենյակում, մանկական սենյակում կամ աշխատասենյակում։ Օդորակիչի աղմուկը չափվում է դեցիբելով (dB)։ Որքան ցածր է այդ ցուցանիշը, այնքան ավելի լուռ է աշխատում սարքը։ Լավ որակի օդորակիչների ներքին բլոկը սովորաբար աշխատում է մոտ 20–40 դԲ միջակայքում, ինչը համեմատելի է շշուկի կամ հանգիստ խոսակցության հետ։
Եթե օդորակիչը նախատեսված է ննջասենյակի համար, խորհուրդ է տրվում ընտրել մոդելներ, որոնք ունեն ցածր գիշերային ռեժիմ (Sleep mode) և նվազագույն աղմուկ՝ մոտ 20–25 դԲ։
Ինվերտորային օդորակիչները այս առումով ևս ունեն առավելություն, քանի որ կոմպրեսորը չի միանում և անջատվում հաճախակի, այլ աշխատում է կայուն ռեժիմով, ինչը զգալիորեն նվազեցնում է աղմուկը։ Սովորական ON/OFF մոդելները, հակառակը, կարող են ավելի աղմկոտ լինել՝ հաճախակի գործարկման պատճառով։
Արտաքին բլոկի աղմուկը նույնպես կարևոր է, հատկապես եթե այն տեղադրված է պատուհանի մոտ կամ բակային հատվածում։ Այն սովորաբար ավելի բարձր է, բայց որակյալ մոդելների դեպքում մնում է ընդունելի սահմաններում։
Ընդհանուր առմամբ, եթե ձեր առաջնահերթությունը հանգիստ և հարմարավետ միջավայրն է, ապա օդորակիչ ընտրելիս պարտադիր ուշադրություն դարձրեք աղմուկի մակարդակին՝ ոչ միայն հզորությանը կամ գնին։
Խելացի գործառույթներ
Ժամանակակից օդորակիչները առաջարկում են լրացուցիչ հնարավորություններ՝
-
Wi-Fi կառավարում՝ հեռախոսով վերահսկում
-
Ինքնամաքրում
-
Օդի ֆիլտրացիա
-
Ջեռուցման ռեժիմ
Այս ֆունկցիաները բարձրացնում են հարմարավետությունը և բարելավում օդի որակը։
Տեղադրում և սպասարկում
Ճիշտ տեղադրումը օդորակիչի արդյունավետ աշխատանքի հիմնական պայմաններից մեկն է։ Սխալ տեղադրումը կարող է առաջացնել՝
-
ցածր արդյունավետություն
-
բարձր էներգասպառում
-
սարքի վաղ մաշում
Խորհուրդներ՝
-
ընտրել փորձառու մասնագետներ
-
մաքրել ֆիլտրերը 2–3 ամիսը մեկ
-
իրականացնել տարեկան սպասարկում
Եզրակացություն
Օդորակիչ ընտրելը կարևոր որոշում է, որը երկարաժամկետ ազդեցություն ունի ձեր տան հարմարավետության վրա։ Եթե կարևոր բոլոր գործոնները ճիշտ գնահատեք, կստանաք ոչ միայն հարմարավետ ջերմաստիճան, այլ նաև խնայող և արդյունավետ լուծում։ Օդորակիչը պարզապես տեխնիկա չէ․ այն ձեր տան միկրոկլիմայի կարևոր մասն է։