Category: Hraparak

«Հրապարակի» զրուցակիցը Հարվարդի համալսարանի Քենեդու անվան պետական կառավարման դպրոցի գիտաշխատող, Գլոբալ զարգացման կենտրոնի գիտաշխատող եւ Արժույթի միջազգային հիմնադրամի նախկին պաշտոնյա Դավիթ Գրիգորյանն է։

– Մինչ Փաշինյանը պնդում է, թե հիմա, առավել քան երբեւէ, Հայաստանն ինքնիշխան է եւ ինքնուրույն է որոշումներ կայացնում, Ադրբեջանը շարունակում է նորանոր պահանջներ ներկայացնել եւ, ցավոք, հասնել դրանց կատարմանը։ Ամենաօրակարգայինը, թերեւս, սահմանադրության փոփոխության պահանջն է, որին փաշինյանական ռեժիմն արդեն համաձայնել է՝ սեփական «փաթեթավորմամբ», թե դա մենք վաղուց էինք ծրագրել։

– Դժվար է ինչ-որ բան կանխատեսել, քանի որ, առնվազն, ինչ վերաբերում է հայկական կողմին, հարցը լուծվել է ոչ թե Փաշինյանի կամքից կախված, այլ հայ ժողովրդի համբերության բաժակը լցնելու պարագայում։ Իսկ թե ինչքան դա կտեւի, դժվար է կանխատեսել։ Փաշինյանի պարագայում, կարծում եմ, նա շարունակելու է իր ազգադավ գործունեությունը Բուլգակովի հանրաճանաչ Շարիկով հերոսի համառությամբ՝ վստահաբար, այլեւս ոչնչի առաջ չկանգնելով։ Ինչ վերաբերում է ադրբեջանական կողմին, ապա ակնհայտ միտում կա՝ արագացնելու գործընթացը, որովհետեւ մարդիկ շտապում են․ թե՛ Իրանի եւ թե՛ Ուկրաինայում պատերազմի ավարտից հետո Ադրբեջանի հետաքրքրությունը Իսրայելի, ԵՄ-ի եւ Ռուսաստանի համար կտրուկ նվազում է, եւ դրա հետ միասին նվազում են նաեւ լծակները Հայաստանի վրա օգտագործելու։

– Ռուսաստանն իր հերթին, ի դեմս նախագահ Պուտինի, պահանջում է ԵՄ-ԵԱՏՄ հարցով հնարավորինս արագ կողմնորոշվել եւ հանրաքվե անցկացնել։ Մեր կառավարության ղեկավարը շարունակում է բացառիկ համառությամբ քաղաքական «շպագատ» իջնել՝ հավաստիացնելով ԵԱՏՄ-ին հավատարմության մասին։ Ի՞նչ է սա նշանակում։

– Անկեղծ ասած, Պուտին-Փաշինյան երկխոսությունն ինչ-որ տեղ զվարճալի է դառնում․ նախ, Ռուսաստանը Փաշինյանին մայիսին՝ ընտրություններից առաջ հրավիրվում է Մոսկվա՝ հայ ժողովրդի համար ականջահաճո բաներ ասելու ու նրանց բոլորին, որոնք նույն ժողովրդի կողմից կարող էին ընկալվել որպես պրոռուսական։ Իսկ ընտրություններից հետո մի շարք փնթի մեթոդների միջոցով, ներառյալ՝ պատժամիջոցները, եւ տարատեսակ ձեւերով հավաստիացումներ պահանջելով Փաշինյանից, որ չգնա դեպի ԵՄ, որն իրականում երբեք էլ նրա ծրագրերի մեջ չէր մտել, հիմա պարզապես հնարավորություն են տալու Փաշինյանին՝ ասելու Եվրամիությունում, թե տեսեք` ինչպիսի ճնշումների տակ եմ եւ ժամանակավոր ոչ մի լուրջ քայլ չեմ կարողանալու անել այդ ուղղությամբ։ Այնպես որ, թատրոն է, եւ իրոք դժվար է լինելու Փաշինյանին այդ «շպագատը» շարունակել։ Շատ շուտ ակնհայտ կդառնա, որ վերադառնալու է Մոսկվա, եւ այդքանով մեր եվրոպական գործընկերների ունեցած հույսերը հօդս են ցնդելու։

– Զուգահեռաբար, ԵՄ-ն տարատեսակ միջոցներով գայթակղում է Հայաստանին․ դրամաշնորհներ ու ֆինանսական աջակցություն է խոստանում` Կրեմլի ազդեցությունից հեռացնելու դիմաց։ Որքանո՞վ է Արեւմուտքին կամ միացյալ Եվրոպային հաջողվում հասնել դրան․ պատկերը, կարծես, այլ է ստացվում։

– Ինչպես ասացի, մեր եվրոպական գործընկերները շուտով կհամոզվեն, որ այն ամենը, ինչ Փաշինյանն ու իր ռեժիմը խոստանում էին իրենց, իրականում ոչ մի հիմք չունի եւ երբեւիցե չի էլ ունեցել։ Պարզապես դա խաղ էր, որ պետք էր խաղալ։ Եվ նրանց (եվրոպացի գործընկերների՝ խմբ․) գործողությունները, ցավոք, որոնք, իբր թե, ուղղված էին Հայաստանին Ռուսաստանից «պոկելուն», բերեցին նրան, որ ամրապնդեցին Փաշինյանի ավտորիտար կառավարությունը։ Հուսամ, որ այդ հասկանալուց հետո կտրուկ կփոխվեն նրանց գործելակերպն ու գործիքակազմը Հայաստանի Հանրապետության հանդեպ, եւ հարցեր կբարձրացվեն թե՛ կեղծված ընտրությունների եւ թե՛ ժողովրդավարության դեմ բոլոր ոտնձգությունների վերաբերյալ, որոնցով Փաշինյանը հայտնի է արդեն ե՛ւ Հայաստանում, ե՛ւ Արեւմուտքում։

– Մոսկվայում մտադիր են լրջորեն քննարկել ՀԱՊԿ-ում Հայաստանին ձայնի իրավունքից զրկելու հարցը, ՌԴ ԱԴԾ-ն էլ պնդում է, թե Եվրոպան եւ Արեւմուտքը դրդում են Երեւանին՝ խզել կապերը Ռուսաստանի, այդ թվում նաեւ՝ Ռուս ուղղափառ եկեղեցու հետ։ Որքանո՞վ է սա վտանգավոր։

– Ես բացարձակ սա վտանգավոր չեմ համարում։ Փաշինյանից ավելի «լավ գործակալ» եւ «գործիք» Ռուսաստանի համար՝ իր շահերն այս տարածաշրջանում առաջ տանելու առումով, չի եղել եւ չի կարող լինել։ Այս ամենն ուղղված է՝ պարզապես հնարավորություն տալու Փաշինյանին՝ արդարանալու իր եվրոպական գործընկերների առաջ, որ, կրկնում եմ, թե տեսեք-տեսեք՝ ինչ ճնշումների տակ եմ եւ այս պահին չեմ կարող ոչ մի լուրջ քայլ կատարել դեպի ԵՄ։ Սա է, կարծում եմ, ամբողջ խաղը։

Բարբադոսցի աշխարհահռչակ երգչուհի Ռիհաննայի ընկերությունը հաղթանակ է տարել թուրքական դատարանում՝ ընդդեմ իր անվան ապօրինի և առանց թույլտվության օգտագործման։

Դատարանը որոշել է ամբողջությամբ չեղարկել և անվավեր ճանաչել «RIANNA» ապրանքանիշի գրանցումը, որը կատարվել էր թուրքական ընկերության կողմից՝ երգչուհու անվան մեջ ընդամենը մեկ տառի փոփոխությամբ, հայտնում է Ermenihaber-ը։

Դատական գործընթացում Ռիհաննայի փաստաբանները շեշտել են երգչուհու համաշխարհային ճանաչումը և փաստել, որ մեկ տառի տարբերությունը բավարար չէ ապրանքանիշերը տարանջատելու համար և սպառողների շրջանում շփոթություն է առաջացնում։ Թեև պատասխանող կողմը պնդում էր, որ «Rianna» բառն արաբական ծագում ունի և նշանակում է «անուշահոտություն», դատարանը մերժել է այդ փաստարկը և բավարարել երգչուհու հայցը։ Այս որոշումը համարվում է նախադեպային՝ միջազգային աստղերի հեղինակային և ապրանքանիշային իրավունքների պաշտպանության տեսանկյունից։

Օգոստոսի 3-ին հիմք ընդունելով Դիլիջան համայնքի ղեկավար Դավիթ Սարգսյանի առաջարկությունը` համայնքի ավագանին որոշել է Դիլիջան համայնքի տարածքում գործող բոլոր ուսումնական հաստատություններ հաճախող աշակերտների (աշակերտուհիների) եւ ուսանողների (ուսանողուհիների) ներհամայնքային ուղեւորափոխադրումների վճարների համար «կիրառել զրոյական դրույքաչափ», այսինքն` դարձնել անվճար։ Այդ որոշումն ուժի մեջ է մտնելու 2026 թ․ սեպտեմբերի 1-ից։ Համայնքապետ Դավիթ Սարգսյանը շտապել է համայնքապետարանի ինտերնետային կայքում համայնքի բնակիչներին աչքալուսանք անել՝ աշակերտներին եւ ուսանողներին ուղեւորափոխադրումների վճարից ազատելու մասին։

Դիլիջան համայնքի ավագանու հունիսի 23-ի որոշմամբ, ավագանու հերթական նիստը նշանակված է սեպտեմբերի 10-ին, սակայն աշակերտներին ու ուսանողներին ուղեվարձից ազատելու որոշումը կայացրել են ավագանու արտահերթ՝ օգոստոսի 3-ի նիստով։ Որոշմանը կողմ է քվեարկել ավագանու 12 անդամ։ Ինչո՞ւ այդ որոշումը համայնքի ավագանին 2025թ․ վերջին կամ 2026-ի սկզբին չի ընդունել, այլ՝ օգոստոսի 3-ի արտահերթ նիստում։ Դիլիջան համայնքի ՔՊ-ական ղեկավար Դավիթ Սարգսյանն ավագանու արտահերթ նիստ է նախաձեռնել, աշակերտների ու ուսանողների ուղեվարձն անվճար դարձրել, որովհետեւ առաջիկայում նախատեսված են Դիլիջան համայնքի ավագանու հերթական ընտրություններ: Ինչպես համապետական ընտրություններից առաջ ՔՊ-ն կիրառեց բյուջեի հաշվին համընդհանուր կաշառքի մեթոդը` 10 հազար դրամով բարձրացնելով թոշակները եւ պարտադիր բժշկական ապահովագրություն ներդնելով, այնպես էլ Դիլիջանի ՔՊ-ն է նույնն անում:

Դիլիջան համայնքի ավագանու վերջին ընտրությունները կայացել են 2021թ․ հոկտեմբերի 17-ին։ Տրամաբանական կլիներ, եթե Դիլիջանի ավագանու հերթական ընտրությունները նշանակվեին 2026թ․ սեպտեմբերի 27-ին, սակայն, ամենայն հավանականությամբ, կնշանակվեն հոկտեմբերի 25-ին, որպեսզի մինչ այդ Դիլիջանի ՔՊ-ական համայնքապետն ու ավագանին համայնքի բյուջեից բավարար չափով լավություններ անեն դիլիջանցիներին եւ քվեներ կորզեն: Շտապում են նաեւ, որ հասցնեն, քանի դեռ ընտրությունների կապակցությամբ բարեգործություն անելու արգելքը չի գործում։

Դիլիջան համայնքում բազում, բազմաբնույթ չլուծված հիմնահարցեր կան։ Տուրիստական Դիլիջանի շատ փողոցներ անբարեկարգ են, քաղաքում աղբահանությունը վատ է կատարվում, Դիլիջանում հասարակական զուգարան, գյուղատնտեսական շուկա չկա, քաղաքի փողոցներում՝ գետնին վաճառվող ապրանքներ են դրված, միջպետական ավտոճանապարհին կից գտնվող համայնքի աղբավայրը ցանկապատված չէ` այնտեղ հաճախ են հրդեհներ լինում, որի ծանր հոտն ու ծուխը պատում են Աղստեւի գեղատեսիլ հովիտը։ Վարչապետ Ն․ Փաշինյանի որոշմամբ 2021թ․ փետրվարի 26-ին Դիլիջան համայնքի ղեկավարի պաշտոնակատար նշանակված, իր անձնական գործում սեռի վերաբերյալ գրառման մեջ «արու» նշած Դավիթ Սարգսյանն անցած 5 տարում հայտնվել է բազում սկանդալների մեջ։ Դիլիջանի համայնքապետարանի ինտերնետային կայքի համայնքի ղեկավարի էջում տեղադրված է ՔՊ-ական համայնքապետ Դ․ Սարգսյանի կենսագրությունը։ Այնտեղ նրա կրթության տողում նշված է․ «2001-2006 թթ. սովորել է Դիլիջանի պետական քոլեջում, ավարտելով այն՝ ստացել է տնտեսագետի եւ հաշվապահական հաշվառման մասնագետի որակավորում, սովորում է Եվրոպական համալսարանի տնտեսագիտական ֆակուլտետում՝ հեռակա»: 1984թ․ ծնված Դ․ Սարգսյանն անցած տարի՝ 2024-2025 ուսումնական տարում, ավարտել է Եվրոպական համալսարանը, դիպլոմ է ստացել, բայց երեւի դեռ իրեն ուսանող է համարում, որ կենսագրության մեջ ուղղում չի մտցնում:

Ամենայն հայոց կաթողիկոսի և 6 բարձրաստիճան հոգևորականների գործը մակագրվել է նոր դատավորի:Գործը կքննի Արմավիրի մարզի դատավոր Սերժ Ռուշանյանը: 29-ամյա դատավորը նոր նիստի օր դեռ չի նշանակել:

Ռուշանյանը դատավոր նշանակվել է 2023 թվականին, մինչ այդ աշխատել է Արդարադատության նախարարությունում, դրանից առաջ էլ՝ 2017-2020 թվականները՝ «Արդարադատություն և իրավունքի գերակայություն» հասարակական կազմակերպության նախագահն է եղել:

«Դատալեքսում» նաև հրապարակվել է անցած շաբաթ այս գործը քննելուց հրաժարված դատավոր Հակոբ Մանուկյանի պարզաբանումը։

Նշենք, որ նա ինքնաբացարկ էր հայտնել, քանի որ, ըստ նրա, ինքը փաստաբանի արտոնագիր ստացել է Արա Զոհրաբյանից, որը դատարանում ներկայացնում է Վեհափառի շահերը։

ՊԱՇՏՊԱՆԱԿԱՆ ԹԻՄԻ ՀԱՅՏԱՐԱՐՈւԹՅՈՒՆԸ
———
Քննչական կոմիտեի նախագահի տեղակալ Արմեն Գևորգյանի կողմից օգոստոսի 6-ին Հանրային հեռուստաընկերությանը տված հարցազրույցում Անդրանիկ Թևանյանի և Արեգնազ Մանուկյանի վերաբերյալ հնչեցված հայտարարությունների կապակցությամբ անհրաժեշտ ենք համարում արձանագրել հետևյալը։

Քննչական մարմնի ներկայացուցչի կողմից հանրությանը ներկայացված այն պնդումները, թե Անդրանիկ Թևանյանը, իբր, 622.000 ԱՄՆ դոլար վարձատրության դիմաց ձեռք է բերել պետական գաղտնիք պարունակող փաստաթուղթ, այն թարգմանել և փոխանցել օտարերկրյա հատուկ ծառայության ներկայացուցչի, ինչպես նաև այն, թե այդ փաստաթուղթը նրան փոխանցել է Արեգնազ Մանուկյանը, չեն համապատասխանում իրականությանը։

Մասնավորապես, նման փաստական հանգամանքներ որևէ անձի առաջադրված մեղադրանքում առկա չեն, իսկ քրեական վարույթի նյութերում դրանց վերաբերյալ հաստատող ապացույցներ չկան։ Ուստի պաշտպանության կողմը ամբողջությամբ հերքում է վերոնշյալ հայտարարություններում արված պնդումները։

Միաժամանակ, նման կերպ չհաստատված տեղեկությունների հրապարակային ներկայացումը ստեղծում է հրապարակային կանխակալություն, քանի որ հանրության մոտ ենթադրյալ հանցանքի կատարված լինելու և անձանց մեղավորության վերաբերյալ ձևավորվում է դիրքորոշում, որը չի հիմնավորվում քրեական վարույթի նյութերով։

Ուստի հորդորում ենք քննչական մարմնին հարգել անմեղության կանխավարկածը և հանրությանը չներկայացնել որպես հաստատված փաստ այնպիսի տեղեկություններ, որոնք ոչ միայն չեն համապատասխանում Անդրանիկ Թևանյանին և Արեգնազ Մանուկյանին ներկայացված մեղադրանքներին և քրեական վարույթի նյութերին, այլև կարող են ձևավորել նրանց մեղավորության վերաբերյալ կանխակալ հանրային կարծիք։

Պաշտպանության կողմը հետագայում ևս իր դիրքորոշումը կներկայացնի բացառապես օրենքով սահմանված դատավարական ընթացակարգերի շրջանակում` պահպանելով ինչպես իր դատավարական պարտականությունները, այնպես էլ իր վստահորդների իրավունքների և օրինական շահերի պաշտպանության պարտականությունը։

Հուլիսի սկզբին ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը գաղտնի մեկնել է Անկարայից, որտեղ տեղի էր ունենում ՆԱՏՕ-ի գագաթնաժողովը։ Նման քայլի են գնացել, ըստ հրապարակմաբ, Իրանի կողմից ներկայացվող սպառնալիքի պատճառով, չնայած Սպիտակ տունը պնդում էր, որ նախագահը գտնվում էր իր սեփական ինքնաթիռում, ըստ The Washington Post-ի և The New York Times-ի՝ հղում անելով ԱՄՆ բարձրաստիճան պաշտոնյաներին և Times-ի կողմից ձեռք բերված փաստաթղթերին։

Հրապարակման համաձայն, բեմադրվել էր մանրակրկիտ անվտանգության հնարք. Թրամփը նստել է նախագահական ինքնաթիռ Անկարայում հեռուստախցիկների առջև, բայց մի քանի րոպե անց նրան գաղտնի տեղափոխել են ավելի փոքր ինքնաթիռ՝ Air Force C-32A։

Հին Air Force One ինքնաթիռը ծառայել է որպես խայծ՝ տեղափոխելով լրագրողներին և Սպիտակ տան որոշ աշխատակիցների, որոնք տեղյակ չէին փոխարինման մասին և կարծում էին, որ նախագահը ճանապարհորդում է իրենց հետ։

Նիկոլ Փաշինյանը սկզբում հայտարարեց, որ եթե Ռուսաստանը չչեղարկի Հայաստանի դեմ տնտեսական սահմանափակումները, ապա դա կլինի ԵԱՏՄ-ի կործանման սկիզբը, ապա գնաց մասնակցելու ԵԱՏՄ նիստին, որտեղ հայտարարեց, որ Հայաստանը ԵԱՏՄ անդամ պետությունների հետ հարաբերությունները խորացնելու ջատագով է: Դրանից հետո` օգոստոսի 8-ին, զանգահարեց Ալիեւին՝ շնորհավորելու անցած տարվա նույն օրը կնքված նախապայմանագրի առթիվ, ապա Թրամփը հեռախոսազրույց ունեցավ Ալիեւի, իսկ հետո` Փաշինյանի հետ: Թե այս քաղաքական ու միջազգային ասորտիի հետեւում իրականում ինչ զարգացումներ են տեղի ունենում, փորձեցինք հասկանալ ՀՀ արտակարգ եւ լիազոր դեսպան, դիվանագետ Ձյունիկ Աղաջանյանի հետ:

– Փաշինյանը մասնակցեց ԵԱՏՄ նիստին, հայտարարություններ հնչեցրեց: Ի վերջո, ինչո՞ւ գնաց այդ նիստին մասնակցելու, կարող էր Մհեր Գրիգորյանին գործուղել եւ ինչ արդյունքներով հետ եկավ:

– Նախ հասկանանք, որ այս իշխանությունները փաստացիորեն վարում են Հայաստանն Արեւմուտքի հովանու ներքո զետեղելու քաղաքականություն՝ ՆԱՏՕ-ի հովանու ներքո, բայց քանի որ դրա մասին հայտարարելը կարող է էական խնդիրներ առաջացնել, որպես գործիքակազմ ընտրվել է ԵՄ-ի անդամակցության ճանապարհը, ինչը նախկինում դիտարկվել է բացառապես տնտեսական, իրավական հարթությունում եւ շատ ավելի մարսելի էր նույն ռուսական կամ նույն իրանական կողմերի համար: Եվ մենք տեսել ենք այդ նույն ձեռագիրը թե՛ Ուկրաինայի, թե՛ Մոլդովայի պարագայում՝ նախկինում, որովհետեւ դա նվազագույն դիմադրության ճանապարհն էր, որով կարելի էր գնալ ու ինչ-որ մի պահի փաստի առաջ կանգնեցնել մեր դաշնակիցներին: Բայց ժամանակն իր ճշգրտումները մտցրեց, եւ այսօր որեւէ մեկը ԵՄ-ն չի ընկալում որպես զուտ քաղաքական կամ զուտ տնտեսական միություն, այլ շատ լավ հասկանում են, որ դա փաստացի ռազմաքաղաքական տրամադրություններով, հակառուսականությամբ տոգորված եւ ակտիվորեն զինվելով պատերազմի պատրաստվող քաղաքական կառույց է, որը տասնամյակներ շարունակ այդ քաղաքականությունն է որդեգրել եւ այսօր իրեն փակուղու մեջ դնելով այլ ելք չի տեսնում, քան այդ գործելակերպը շարունակելը: Հիմա ինչո՞ւ Փաշինյանն այս պահին գնաց ԵԱՏՄ, որովհետեւ ընտրություններն ավարտվել են:

– Նախկինում երբեմն իր փոխարեն Մհեր Գրիգորյանին էր ուղարկում, ինչո՞ւ հիմա ինքը գնաց:

– Նախկինում Մհեր Գրիգորյանին ուղարկելով փորձում էր ավելի չսրել հարաբերությունները` շատ լավ իմանալով մեր քաղաքացիների վերաբերմունքը Ռուսաստանի հետ տնտեսական հարաբերությունների հետ բարդացման առումով եւ դրա անդրադարձն իրենց ակնկալվող քվեների վրա։ Եվ երկրորդը․ այսպիսի մի մտածելակերպ ունի, որի դրսեւորումը տեսանք նաեւ իրենց քարոզարշավի ժամանակ, որ ընտրության արդյունքները, այսպես թե այնպես, ստիպված են լինելու ընդունել, եւ որ դա կհարթի այսօր առկա խնդիրները: Բայց դա ցույց է տալիս, որ իրենք լավ չեն հասկանում, որ բոլոր գնացքներն արդեն գնացել են, եւ այն խաբեության ու ստի վարքագիծը, որ դրսեւորվել է մինչ օրս` Ռուսաստանի գլխի տակ փափուկ բարձ դնելով, այնտեղ մի բան ներկայացնելով, իրականում բոլորվին այլ` էլ ավելի հակառուսական քաղաքականություն իրականացնելով, իրենք ուղղակի սպառել են համբերության այն պաշարը, որ ռուսական կողմը կարող էր դրսեւորել: Հատկապես մի ժամանակահատվածում, երբ մտնում ենք կրիտիկական զարգացումների եւ որոշումների շրջան: Սա է պատճառը, որ ռուսական կողմը պաշտոնապես չի շնորհավորել՝ շատ լավ հասկանալով, թե ինչպիսի աղաղակող խախտումներով են ընտրությունները կայացել, եւ ինչպիսի ձայների գողությամբ է այս իշխանությունը վերարտադրվել եւ ստացել այն մեծամասնության դիրքերը, որն իրականում չի վաստակել որպես քաղաքական ուժ: Եվ երրորդը․ շատ լավ հասկանալով, որ այսպիսի քաղաքականություն վարելով նաեւ հնարավորություն է տալիս ժողովրդի կամքը խեղելով, սեփական ցանկություններն ու հանձնառությունները որպես ժողովրդի ցանկություն ներկայացնելով, Հայաստանը դարձնել հերթական պլացդարմ՝ արեւմտյան ռազմաքաղաքական շահերն առաջ տանելու համար, որը վնաս է ե՛ւ Ռուսաստանին, ե՛ւ Իրանին, եւ՛ նաեւ այսօր հստակ ձեւավորվող բազմաբեւեռ աշխարհի կայացմանը, որի ջատագովներից են թե՛ Ռուսաստանը, թե՛ Չինաստանը: Սրանով է պայմանավորված, որ նա փորձում է հարաբերությունների բարելավման պատրանք ստեղծող քայլեր անել եւ մյուս կողմից փորձել դա ներկայացնել իբրեւ թե ԵԱՏՄ գործիքակազմին ու քաղաքականությանը հակասող, որը բացարձակապես այդպես չէ: Այո, ԵԱՏՄ շրջանակներում դա կարելի է քննարկել, եւ, բնականաբար, յուրաքանչյուր պետության իրավունքն է՝ սեփական հայեցողությամբ դիտարկել եւ ներկայացնել, բայց մենք շատ լավ հասկանում ենք, որ այստեղ խնդիրները շատ ավելի խորքային են եւ ԵԱՏՄ կարգերի հետ առնչություն չունեն:

– Ղազախստանի հետ մտերմացման փորձերը ԵԱՏՄ-ի շրջանակներո՞ւմ են:

– Ղազախստանը խիստ պրոթուրքական է, նաեւ Արեւմուտքի հետ խաղեր տալու քաղաքականությունը հաշվի առնելով, Փաշինյանը փորձում է Ղազախստանի միջոցով ինչ-որ բարի խոսք փոխանցել Ռուսաստանի ղեկավարությանը` տնտեսական սահմանափակումների այս հորձանուտն ինչ-որ կերպ մեղմելու համար, որն ինքը շատ լավ հասկանում է, որ կարող է ուղղակի իր իշխանության կործանման դուռը բացել շատ կարճ ժամանակահատվածում:

– Անդրադառնանք Թրամփի հետ Փաշինյանի զրույցին, որը տեղի ունեցավ Թրամփ-Ալիեւ հեռախոսազրույցից հետո, եւ Փաշինյան-Ալիեւ զրույցին: Ի՞նչ է կատարվում:

– Մենք բեմադրված խաղաղության տեսլականի ներկայացմանն ենք ականատես․ փորձում են մեր ժողովրդին կերակրել գոյություն չունեցող խաղաղության պատկերով, եւ դրա շրջանակում ուղղակի պիտի դիտարկել այս զանգը՝ հաշվի առնելով, որ մեկ տարի է անցել այդ չարաբաստիկ փաստաթղթի ստորագրումից: Հայկական կողմի շահը հասկանալի է՝ Ալիեւի հանդեպ հանձնառություններ ունի եւ փորձում է այսպես ինչ-որ քայլերով հետաձգել այդ հանձնառությունների կատարումը, քանի որ հնարավորություն չունի ներքաղաքական դրվածքում դա իրականություն դարձնել: Ալիեւը, բնականաբար, որպես տարածաշրջանային առաջատար երկրի ղեկավարի պատմուճանը հագած անձնավորություն, դա ընդունում է, իսկ Թրամփի պարագայում չմոռանանք, որ մոտենում է ԱՄՆ միջանկյալ ընտրությունների շրջանը: Մի քանի օրից արդեն կսկսեն նախընտրական քարոզարշավը եւ հերթական մի դրոշակ թափ տալու` իր կողմից հորջորջված հաղթանակների եւ խաղաղության ցանկի առումով, բնականաբար՝ հույս ունի, որ ինչ-որ դրական արդյունք կտա դա` քվեներ ստանալու առումով:

– Որո՞նք էին այն հիմնական շեշտադրումները, որ նկատեցիք տարածված հաղորդագրություններում ու հնչած հայտարարություններում:

– Հայաստանի եւ Ադրբեջանի տարածած հաղորդագրությունները բացարձակապես նույնական են, սա եւս ցույց է տալիս նախապես մշակված եւ համաձայնեցված քայլերի մասին: Շեշտադրումները, հատկապես մեր կողմի եւ Թրամփի խոսակցության մասով, այն էին, որ այդ ծրագիրն առաջ է գնալու, եւ որ իրենք նախանձախնդիր են՝ մոտալուտ ժամանակներում դա մեկնարկելու: ԹՐԻՓՓ-ը, փաստացի, այս պահի դրությամբ, հատկապես հաշվի առնելով մերձավորարեւելյան զարգացումները, էլ ավելի է դիտարկվում Իրանի դեմ ցամաքային գործողությունների տրամաբանության ներքո, եւ ես չեմ զարմանա, որ շատ արագ ինչ-որ շինարարական աշխատանքներ այնտեղ սկսվեն իրականացվել: Բնականաբար, առանց հանրությանը տեղյակ պահելու թե՛ պայմանները, թե՛ պայմանագրի դրույթները: Խոսքս այն մասին է, որ բացարձակապես չեն բացահայտվել, թե՛ դրա լայնքի, թե՛ դրա շահագործման իրական պայմանների, թե՛ դրա կառավարման մանրամասների առումով: Մեզ ընդհանուր սկզբունքային դրույթներ են հրամցվում, որոնց բազում հարցեր են առաջացնում` թե՛ մեր երկրի ինքնիշխանության, թե՛ տարածքների անձեռնմխելիության առումով:

– Այսինքն, մենք գնում ենք Իրանի հետ թշնամացման ճանապարհո՞վ:

– Մենք վաղուց ենք այդ ճանապարհը սկսել, ուղղակի պարբերական դադարներով է դա ընթանում: Մեր հանրությանն ուզում եմ հիշեցնել, որ անգամ 2018-2019 թվականներին էր, որ լուրեր տարածվեցին, թե Իրանի քաղաքացիների բանկային հաշիվներում բարդություններ են առաջանում, եւ եթե հետահայաց նայենք, կտեսնենք, որ պարբերական սահմանափակումներով, խստացումներով, մեզ մոտ ամերիկյան պատժամիջոցներ ներդնելով, որը միջազգային պատժամիջոցների շարքին չի դասվում, եւ երբեւէ հայկական իշխանությունները դրան տուրք չեն տվել, չնայած ամերիկյան կողմի բազում պահանջներին, բայց այս իշխանություններն իրենց գալու օրվանից անմիջապես որդեգրեցին դրանք ամբողջովին ներդնելու խնդիրը, որը ցույց է տալիս նաեւ այդ միակողմանի ազդեցության եւ ճնշման տակ լինելու հանգամանքը: Այսօրվա վիճակով շատ ավելի զգայուն են դարձել այդ հարցերը, բնականաբար: Եթե նախկինում իրանական կողմը կարող էր աչք փակել կամ մտածել, որ դրանք հաղթահարելի խոչընդոտներ են, այսօր արդեն, ինչպես ասում են, ջրերը պարզվել են, ճամբարները հստակեցվել են, եւ շատ ավելի բարդ խնդիրների ու հարցերի առաջ է մեր պետությունը կանգնելու, եթե շարունակվի այս միանշանակ, Արեւմուտքի թելադրանքով դիրքավորման քաղաքականությունը: